Theo một báo cáo được Ngân hàng Trung ương châu Âu (EBC) công bố hôm thứ Ba (2/6), vàng chiếm 27% tổng tài sản dự trữ của các ngân hàng trung ương toàn cầu vào cuối năm 2025, tăng từ 20% so với năm trước. Trái phiếu kho bạc Mỹ giảm từ 25% xuống còn 22% trong cùng kỳ. Tỷ lệ tài sản dự trữ bằng đồng euro không thay đổi ở mức 15%.
Sự thay đổi trong cơ cấu tài sản dự trữ phản ánh nỗ lực của nhiều quốc gia nhằm tìm kiếm các lựa chọn thay thế cho đồng đô la - đồng tiền dự trữ thực tế của thế giới, nhằm đáp ứng các nghĩa vụ thanh toán quốc tế và cung cấp thanh khoản trong thời kỳ bất ổn tài chính.
Những nỗ lực này đã tăng tốc kể từ năm 2022, khi Mỹ sử dụng các biện pháp trừng phạt để đóng băng dự trữ đồng đô la của Nga sau khi xung đột với Ukraine leo thang.
“Căng thẳng địa chính trị tiếp tục thúc đẩy nhu cầu mạnh mẽ đối với vàng từ các ngân hàng trung ương”, Chủ tịch ECB Christine Lagarde cho biết.
Theo ECB, với hơn 36.000 tấn vàng, các ngân hàng trung ương trên thế giới đang tích trữ lượng vàng gần bằng thời kỳ đỉnh cao của hệ thống Bretton Woods. Trong thời kỳ đó, đồng đô la được neo vào vàng và tỷ giá giữa các đồng tiền lớn được cố định, các ngân hàng trung ương nắm giữ khoảng 38.000 tấn vàng.
Tuy nhiên, việc vàng vượt trái phiếu kho bạc Mỹ - tài sản từ lâu được xem là trụ cột trong dự trữ ngoại hối toàn cầu bằng đồng đô la - không chỉ phản ánh xu hướng mua ròng mạnh mẽ của các ngân hàng trung ương, mà còn là hệ quả của đà tăng giá ngoạn mục của vàng trong những năm gần đây. Giá vàng đã leo lên mức kỷ lục hơn 5.500 USD/ounce vào tháng 1, qua đó đẩy giá trị lượng vàng nắm giữ trên toàn cầu tăng vọt.
Tuy nhiên, dữ liệu của ECB cho thấy tổng tài sản bằng đồng đô la vẫn chiếm phần lớn nhất trong dự trữ của các ngân hàng trung ương toàn cầu, ở mức 42%.
Việc mua vàng của các ngân hàng trung ương đã giảm nhẹ xuống còn 850 tấn vào năm 2025 sau ba năm mua ròng hơn 1.000 tấn mỗi năm.
Kể từ năm 2022, Trung Quốc, Ba Lan, Thổ Nhĩ Kỳ và Ấn Độ là những quốc gia tích trữ vàng nhiều nhất. Tuy nhiên, Tether đã trở thành người mua vàng lớn nhất vào năm 2025 với hơn 100 tấn vàng.
Sau khi mua thêm 220 tấn vàng kể từ khi xung đột Nga - Ukraine bùng phát năm 2022, Thổ Nhĩ Kỳ đã thực hiện một trong những đợt rút dự trữ vàng lớn nhất trong những năm gần đây. Theo ECB, nước này đã bán hoặc cho vay khoảng 130 tấn vàng trong những tháng đầu năm 2026 sau khi xung đột Trung Đông bùng phát, nhằm hỗ trợ thanh khoản và ổn định thị trường tài chính.
Báo cáo của ECB cho biết, vai trò quốc tế của đồng euro đã tăng lên “dần dần nhưng ổn định trong thập kỷ qua”.
Việc phát hành trái phiếu quốc tế bằng đồng euro đã tăng 30% lên mức cao kỷ lục gần 1.000 tỷ euro vào năm ngoái, trong khi các nhà đầu tư quốc tế đã rót ròng 850 tỷ euro vào tài sản khu vực đồng euro, đẩy dòng vốn đầu tư danh mục nước ngoài “gần mức cao nhất kể từ khi đồng euro được tạo ra”.
