Khu kinh tế Vân Phong đã và đang trở thành "thỏi nam châm" thu hút đầu tư tại Khánh Hòa. Ảnh: Linh Đan
Những con số tăng trưởng ấn tượng
Để thu hút và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, nhất là khu vực kinh tế tư nhân trong thực hiện các nhiệm vụ phát triển tỉnh Khánh Hòa theo đúng tinh thần Nghị quyết số 09, ngày 28/1/2022 của Bộ Chính trị về xây dựng, phát triển tỉnh Khánh Hòa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 và Nghị quyết số 04, ngày 10/1/2022 của Chính phủ về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong quản lý nhà nước, ngày 16/6’2022, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 55 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Khánh Hòa.
Nghị quyết số 55/2022/QH15 của Quốc hội đã đóng vai trò là "cú hích" thể chế quan trọng, giúp tỉnh Khánh Hòa tháo gỡ các điểm nghẽn về tài chính, quy hoạch và tạo đà tăng trưởng kinh tế ấn tượng sau hơn 4 năm triển khai. Nhờ các cơ chế phân cấp và bổ sung nguồn thu từ Trung ương, địa phương này liên tục ghi nhận sự bứt phá mạnh mẽ về GRDP cũng như thu hút đầu tư tại KKT Vân Phong.
Nằm ở cửa ngõ giao thương hàng hải quốc tế của khu vực Nam Trung Bộ, KKT Vân Phong giữ vai trò trụ cột trong chiến lược đưa Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.
Thời gian qua, bằng việc đẩy mạnh hoàn thiện quy hoạch phân khu và cải thiện môi trường kinh doanh, địa phương đã tạo ra làn sóng thu hút đầu tư mạnh mẽ vào vùng kinh tế trọng điểm này.
Từ đầu năm 2026 đến nay, dòng vốn đầu tư liên tục tục đổ vào KKT Vân Phong. Theo số liệu từ Ban quản lý KKT và KCN tỉnh Khánh Hòa, trong tháng 9/2026, cơ quan này đã trao quyết định chủ trương đầu tư, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 16 dự án, với tổng vốn đăng ký hơn 14.531 tỷ đồng; đồng thời thực hiện điều chỉnh 28 dự án, trong đó có 8 dự án tăng vốn đầu tư thêm hơn 4.670 tỷ đồng.
Lũy kế đến ngày 30/9/2026, KKT Vân Phong và các khu công nghiệp trên địa bàn có 291 dự án đầu tư ngoài ngân sách, với tổng vốn đăng ký hơn 257.147 tỷ đồng.
Về tỷ lệ lấp đầy, KCN Suối Dầu và KCN Thành Hải đạt 100%; KCN Ninh Thủy đạt gần 74%; KCN Phước Nam giai đoạn 1 đạt hơn 73%.
Doanh thu của các doanh nghiệp đang hoạt động tại KKT Vân Phong và các khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh đạt hơn 61.714 tỷ đồng; nộp ngân sách nhà nước hơn 2.086 tỷ đồng.
Cùng với đó, số việc làm tăng thêm so với cùng kỳ năm trước là hơn 3.000 lao động. Ban quản lý đã đôn đốc, đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án và giải ngân vốn đầu tư công đối với các dự án được giao triển khai, nhất là các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm.
Ông Trần Minh Chiến, Ban quản lý KKT và KCN tỉnh Khánh Hòa cho biết, việc thu hút, tiếp nhận các nhà đầu tư thứ cấp còn phụ thuộc vào tiến độ hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng và đầu tư hạ tầng.
“Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ chủ động phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị liên quan nhằm tháo gỡ những vướng mắc về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; quy hoạch, đất đai và phát triển hạ tầng”, ông Chiến cho hay.
Đồng thời, Ban quản lý KKT và KCN tỉnh Khánh Hòa đã kiến nghị HĐND tỉnh quan tâm giám sát tiến độ đầu tư hạ tầng khu công nghiệp, KKT Vân Phong và việc giải ngân vốn đầu tư công; quan tâm nguồn lực cho các công trình giao thông kết nối, tái định cư và hạ tầng thiết yếu, tạo điều kiện tháo gỡ khó khăn cho từng dự án.
Nhằm huy động các nguồn lực phát triển KKT Vân Phong, Tỉnh ủy Khánh Hòa đã ban hành Nghị quyết số 16-NQ/TU về phát triển KKT Vân Phong giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Theo đó, KKT Vân Phong được định hướng trở thành trung tâm kinh tế năng động, thông minh, bền vững và là động lực tăng trưởng đột phá của tỉnh.
Giai đoạn 2026 - 2030, KKT Vân Phong phấn đấu thu hút tối thiểu 450.000 tỷ đồng vốn đăng ký đầu tư mới; vốn thực hiện đạt khoảng 75% tổng vốn đăng ký. Các khu công nghiệp đạt tỷ lệ lấp đầy từ 75% - 90%, KKT Vân Phong đóng góp khoảng 30% GRDP, trên 30% tổng thu ngân sách của tỉnh và tạo việc làm ổn định cho khoảng 55.000 lao động. Tỉnh cũng định hướng hình thành Đặc khu kinh tế và Khu thương mại tự do khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.
Tầm nhìn đến năm 2045, KKT Vân Phong phấn đấu trở thành cực tăng trưởng chiến lược của Khánh Hòa, hạt nhân kinh tế biển của vùng; ưu tiên tăng trưởng xanh, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và bảo vệ môi trường, gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh. Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh đang tích cực đề xuất Trung ương ban hành cơ chế đặc thù mới cho KKT Vân Phong, đồng thời xây dựng danh mục ngành nghề ưu tiên thu hút đầu tư theo bốn trụ cột gồm công nghiệp, năng lượng, du lịch - dịch vụ và đô thị. Khánh Hòa cũng triển khai Đề án phát triển hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội để khu vực Nam Vân Phong trở thành trung tâm công nghiệp động lực.
Đặc biệt, cuối tháng 10/2026, Khánh Hòa đã xúc tiến Đề án thành lập Khu kinh tế đặc biệt Vân Phong với quy mô tập trung gần 79.700 ha và dân số hơn 239.000 người. Mô hình hành chính mới này được kỳ vọng sẽ tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn về thể chế, tạo hành lang pháp lý vượt trội để đón các nhà đầu tư chiến lược trong lĩnh vực cảng trung chuyển quốc tế, năng lượng sạch, công nghiệp công nghệ cao và đô thị biển đẳng cấp.
 |
Nhà máy Nhiệt điện BOT Vân Phong 1 do Tập đoàn Sumitomo Corporation (Nhật Bản) làm chủ đầu tư tại Khu kinh tế Vân Phong, tỉnh Khánh Hòa với tổng vốn lên tới 2,58 tỷ USD. Ảnh: Linh Đan |
Đồng hành cùng nhà đầu tư phát triển bền vững
Thời gian qua, dòng vốn đổ vào KKT Vân Phong đang có sự chuyển dịch rõ nét về chất. Thay vì thu hút dàn trải, Khánh Hòa kiên định với định hướng chọn lọc các dự án sử dụng đất hiệu quả, có hàm lượng công nghệ cao và thân thiện với môi trường.
Điển hình như Dự án Nhà máy Gia công khối kiện (block) đóng mới tàu thủy tại KCN Ninh Thủy, phường Đông Ninh Hòa của Công ty Miboo Heavy Industries (Hàn Quốc) tại KCN Ninh Thủy, phường Đông Ninh Hòa (thuộc KKT Vân Phong).
Dự án có tổng vốn đầu tư 528,2 tỷ đồng, quy mô hơn 12,7 ha, công suất thiết kế 30.000 tấn sản phẩm/năm. Đây là dự án có ý nghĩa chiến lược, góp phần nâng cao năng lực sản xuất, gia tăng tỷ lệ nội địa hóa và thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành công nghiệp đóng tàu Việt Nam.
Khi đi vào hoạt động ổn định, nhà máy dự kiến tạo việc làm cho khoảng 300 lao động. Trong những năm tiếp theo, quy mô nhân sự sẽ tăng lên khoảng 500 lao động, đồng thời đóng góp từ 10 - 12 tỷ đồng mỗi năm vào ngân sách địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh và khẳng định cam kết đầu tư lâu dài, bền vững của Công ty Miboo Heavy Industries tại Việt Nam.
Ông Chiến nhìn nhận, việc hai dự án của các doanh nghiệp Hàn Quốc liên tiếp được triển khai tại KCN Ninh Thủy, gồm Nhà máy Sejin Global của Công ty Sejin Heavy Industries và Nhà máy Gia công khối kiện (block) đóng mới tàu thủy của Công ty Miboo Heavy Industries trong tháng 7/2026 cho thấy sức hấp dẫn ngày càng lớn của môi trường đầu tư Khánh Hòa.
“Điều này khẳng định niềm tin của các nhà đầu tư quốc tế đối với tiềm năng phát triển công nghiệp đóng tàu và công nghiệp hỗ trợ trên địa bàn tỉnh, góp phần phát triển công nghiệp chế tạo, công nghiệp hỗ trợ, nâng cao giá trị gia tăng và tạo động lực cho mục tiêu tăng trưởng hai con số của tỉnh”, ông Chiến khẳng định.
Bên cạnh lĩnh vực công nghiệp, diện mạo đô thị biển hiện đại, cao cấp tại KKT Vân Phong cũng đang dần hình thành thông qua các dự án quy mô lớn. Tổ hợp Khu đô thị cao cấp Cổ Mã rộng hơn 235 ha do Tập đoàn Sun Group đầu tư đã hoàn thành phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 và báo cáo đánh giá tác động môi trường.
Với gần một nửa diện tích đất sạch đã được bàn giao, dự án hướng tới mục tiêu khởi công trong quý III/2026. Cùng với đó, các dự án Khu đô thị mới Tu Bông và Khu đô thị mới Đầm Môn, với tổng vốn đầu tư hàng chục ngàn tỷ đồng, cũng đang triển khai công tác đo đạc, lập phương án bồi thường và hoàn thiện báo cáo đánh giá tác động môi trường, tạo động lực phát triển mới cho toàn KKT Vân Phong.
Theo ông Chiến, để hoàn thành các mục tiêu tăng trưởng năm 2026, trong 6 tháng cuối năm, Ban quản lý KKT và KCN tỉnh sẽ đẩy mạnh xúc tiến đầu tư có chọn lọc, ưu tiên các dự án công nghệ cao, công nghiệp chế biến, chế tạo sâu, logistics hiện đại và năng lượng tái tạo thân thiện với môi trường; đồng thời, hoàn tất thủ tục phê duyệt, lựa chọn nhà đầu tư cho các KCN mới như Ninh An và Vạn Lương; phấn đấu nâng tỷ lệ lấp đầy tại các KCN hiện hữu thêm tối thiểu 15% so với giai đoạn trước.
Ông Nguyễn Việt Hùng, Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa cho rằng, Ban quản lý KKT và KCN tỉnh giữ vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển của địa phương, nhất là trong thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số. Trong chiến lược phát triển mới, KKT Vân Phong cùng hệ thống các KCN được xác định là không gian kinh tế trọng điểm, tạo động lực phát triển các ngành công nghiệp, năng lượng, cảng biển, logistics, đô thị và dịch vụ, góp phần phát huy tối đa lợi thế kinh tế biển của tỉnh.
Phó chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa Trần Hòa Nam cho biết, theo Quy hoạch tỉnh Khánh Hòa điều chỉnh, không gian phát triển kinh tế - xã hội được tổ chức theo hai trục kết nối Bắc - Nam và Đông - Tây. Trong đó, tuyến kết nối từ Vân Phong theo Quốc lộ 26, Quốc lộ 26B đến cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột sẽ tăng cường liên kết với Đắk Lắk và Tây Nguyên, củng cố vai trò của Vân Phong là trung tâm hàng hải, logistics và công nghiệp của khu vực.
Thực hiện Nghị quyết số 55/2022/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Khánh Hòa, KKT Vân Phong bước đầu phát huy lợi thế, thu hút đầu tư và huy động nguồn lực phát triển hạ tầng, góp phần hiện thực hóa mục tiêu đưa Khánh Hòa trở thành Thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030.
Để bảo đảm tiến độ các dự án và nâng cao hiệu quả thu hút đầu tư, tỉnh Khánh Hòa xây dựng các tiêu chí lựa chọn nhà đầu tư có năng lực, kinh nghiệm và tiềm lực tài chính; đồng thời yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường bảo đảm nguồn vật liệu san lấp, vật liệu xây dựng, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, tạo điều kiện thúc đẩy tiến độ các dự án trọng điểm. Đây sẽ là nền tảng để KKT Vân Phong trở thành vùng động lực tăng trưởng của Khánh Hòa trong giai đoạn tới.
Liên tiếp đón dòng vốn mới cùng các cơ chế đặc thù đang được triển khai, KKT Vân Phong từng bước khẳng định vai trò cực tăng trưởng mới của Khánh Hòa và khu vực Nam Trung Bộ.
