Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương khẳng định xu thế tích cực của nền kinh tế
Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, nhiều ngành có tăng trưởng tích cực
Chiều 3/9, Chính phủ đã họp phiên thường kỳ tháng 8/2026, dưới sự chủ trì của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng.
Báo cáo tại phiên họp, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương đã khẳng định xu hướng “tiếp tục tích cực” của nền kinh tế và việc nhiều tổ chức quốc tế tiếp tục có đánh giá tích cực về triển vọng tăng trưởng của nền kinh tế Việt Nam.
“Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, sản xuất - kinh doanh tiếp tục được thúc đẩy, an ninh năng lượng được đảm bảo”, Thứ trưởng Trần Quốc Phương nhấn mạnh.
Trong đó, đáng chú ý, thu ngân sách nhà nước 8 tháng ước đạt 2,03 triệu tỷ đồng, đạt 80,2% dự toán và tăng 16,2%, đồng thời đã miễn, giảm khoảng 158.200 tỷ đồng, gia hạn khoảng 51.000 tỷ đồng thuế, phí... hỗ trợ người dân, doanh nghiệp. Giải ngân vốn đầu tư công tháng 8 đạt 84.200 tỷ đồng, tăng 23,1% so với tháng trước, tính chung 8 tháng đạt 509.600 tỷ đồng, đạt 49,8% kế hoạch, so với cùng kỳ năm trước cao hơn 100.400 tỷ đồng, tương đương khoảng 3,5%.
Một con số đáng chú ý khác, đó là thu hút FDI 8 tháng ước đạt 40,63 tỷ USD, tăng 55,4%; vốn FDI thực hiện ước đạt 17,25 tỷ USD, tăng 12%. Cùng với đó, xuất nhập khẩu 8 tháng đạt 770,14 tỷ USD, tăng 28,7% so với cùng kỳ, trong đó xuất khẩu đạt 374,84 tỷ USD, tăng 22,4%, nhập khẩu đạt 395,3 tỷ USD, tăng 35,3%... Nhập siêu tháng 8 là 0,1 tỷ USD, giảm mạnh so với tháng trước (3,57 tỷ USD).
“Nhiều ngành có tăng trưởng tích cực so với cùng kỳ”, Thứ trưởng Trần Quốc Phương báo cáo. Cụ thể, theo Thứ trưởng Trần Quốc Phương, sản xuất nông, lâm, thủy sản cơ bản ổn định; Chỉ số sản xuất công nghiệp tháng 8 tăng 14,4%, 8 tháng tăng 11,9% so với cùng kỳ năm trước.
Trong khi đó, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tháng 8 tăng 14,9%, tính chung 8 tháng tăng 13,3%, tương đương mục tiêu cả năm (13 - 15%). Thu hút khách quốc tế tháng 8 đạt 1,99 triệu lượt khách, tăng 18,4% so với cùng kỳ, tính chung 8 tháng đạt 15,9 triệu lượt khách, tăng 14,4%.
Một con số quan trọng khác, cho thấy xu thế tiếp tục tích cực của nền kinh tế, theo Thứ trưởng Trần Quốc Phương, là số doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường 8 tháng đạt 206.400 doanh nghiệp, cao hơn số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường (157.400 doanh nghiệp). Số doanh nghiệp đang hoạt động đến hết tháng 8 là khoảng 1,08 triệu doanh nghiệp, tăng 5,63% so với cuối năm 2025.
Dư địa điều hành vĩ mô còn nhiều khó khăn
Dù khẳng định xu thế tích cực của nền kinh tế, nhưng báo cáo Chính phủ, Bộ Tài chính cho biết, nền kinh tế vẫn đang vẫn đối mặt với không ít khó khăn; dư địa điều hành kinh tế vĩ mô, việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng chịu rất nhiều áp lực.
“Sản xuất - kinh doanh tăng nhưng còn nhiều thách thức”, Thứ trưởng Trần Quốc Phương báo cáo.
Một trong những điểm dễ thấy nhất, là trong tháng 8, do trùng với tháng 7 Âm lịch nên tiêu dùng một số hàng hóa giá trị như ô tô, phương tiện đi lại, thiết bị gia đình... giảm hoặc tăng thấp; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 8 tháng sau khi loại trừ yếu tố giá chỉ tăng 7,6%, tương đương năm trước. Điều này cho thấy tăng trưởng sức mua thực tế không cao.
Cùng với đó, doanh nghiệp vẫn phải đối mặt với nhiều khó khăn; tăng trưởng doanh thu có dấu hiệu chậm lại, trong khi chi phí mua vào tăng cao hơn tốc độ tăng trưởng doanh thu; lãi suất cho vay vẫn ở mức cao, tiếp cận vốn tiếp tục khó khăn.
Đáng chú ý, thu ngân sách nhà nước có dấu hiệu chậm lại, tháng 8 chỉ bằng 57,7% số thu bình quân tháng của 7 tháng đầu năm. Trong khi đó, về giải ngân vốn đầu tư công, vẫn còn 6 bộ, cơ quan giải ngân dưới 10% và chưa giải ngân; còn 14 dự án giao thông trọng điểm giải ngân dưới 5%.
“Dư địa điều hành kinh tế vĩ mô còn rất nhiều khó khăn”, Thứ trưởng Trần Quốc Phương một lần nữa nhấn mạnh.
Số liệu thống kê cho thấy, CPI tháng 8 đã tăng 0,47% so với tháng trước, đưa mức tăng CPI bình quân của 8 tháng lên 4,45% so với cùng kỳ.
“Dư địa điều hành lạm phát còn rất ít, trong khi sức ép lạm phát trong những tháng cuối năm là rất lớn. Trong 4 tháng cuối năm, cần kiểm soát chặt chẽ giá cả các mặt hàng, nhất là giá nhiên liệu (giá nhiên liệu hiện đã tăng ở mức 14,98% so với cùng kỳ)”, Thứ trưởng Trần Quốc Phương nói.
Một điểm đáng lưu ý khác, đó là dù xuất khẩu, nhập khẩu và cán cân thương mại trong tháng 8 tích cực, tuy nhiên vẫn là tháng 9 liên tiếp nhập siêu. Tính chung 8 tháng, nhập siêu là 20,46 tỷ USD.
Không chỉ là nhập siêu cao, mà một điểm quan trọng, là xuất khẩu các mặt hàng chủ lực như hàng tiêu dùng (dệt may, da giày, đồ gỗ, đồ chơi...) và một số nhóm hàng nông sản (hạt điều, cà phê...) trong tháng 8 và 8 tháng đã có xu hướng giảm hoặc tăng thấp. Đây là vấn đề cần lưu ý, bởi đây là các nhóm hàng xuất khẩu chủ yếu của doanh nghiệp trong nước. Hiện tại, khu vực FDI xuất siêu 8,68 tỷ USD, trong khi doanh nghiệp trong nước nhập siêu 30,17 tỷ USD.
Cùng với đó, thị trường tài chính, tiền tệ, tín dụng vẫn chịu nhiều sức ép; hệ thống ngân hàng tiếp tục đối mặt với áp lực thanh khoản, nhất là khi tín dụng thường tăng nhanh vào cuối năm; tỷ giá tiếp tục chịu sức ép điều chỉnh từ bên ngoài…
Kiên định mục tiêu tăng trưởng 2 con số
Mặc dù cho rằng việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng chịu rất nhiều áp lực, nhưng báo cáo tại phiên họp thường kỳ Chính phủ tháng 8/2028, Bộ Tài chính tiếp tục đề nghị các bộ ngành, địa phương tập trung thực hiện quyết liệt, hiệu quả các Nghị quyết, Kết luận, chỉ đạo của Đảng, Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; kiên định mục tiêu phấn đấu tăng trưởng năm 2026 đạt 2 con số, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát khoảng 4,5%.
Để thực hiện được các mục tiêu này, Bộ Tài chính đã đề xuất một loạt nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm trong thời gian tới.
Trong đó, về chính sách tài khóa, Bộ Tài chính tăng cường quản lý thu, chống thất thu; tiếp tục triển khai các chính sách thuế, phí... hỗ trợ người dân, doanh nghiệp; triển khai các giải pháp phát triển thị trường chứng khoán; hoàn thiện phương án chấm điểm giải ngân vốn đầu tư công để thực hiện từ kỳ báo cáo tháng 10/2026…
Với các bộ ngành, địa phương, phải tập trung giải ngân vốn đầu tư công, bảo đảm giải ngân 100% kế hoạch và không để dồn vào các tháng cuối năm; hoàn thành việc giải ngân vốn năm 2026 và vốn kéo dài từ năm 2025 của các chương trình mục tiêu quốc gia; khẩn trương hoàn thiện thủ tục đầu tư các dự án được bố trí kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn đã được thông báo…
Về chính sách tiền tệ, Bộ Tài chính đề nghị Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt; răng cường cung ứng thanh khoản cho thị trường, hỗ trợ các tổ chức tín dụng tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý; điều hành tăng trưởng tín dụng linh hoạt, hướng tín dụng vào sản xuất, xuất khẩu, các lĩnh vực, dự án ưu tiên, động lực tăng trưởng; kiểm soát tín dụng vào lĩnh vực rủi ro…
Các giải pháp quan trọng khác là tiếp tục thúc đẩy sản xuất - kinh doanh, xuất khẩu; tháo gỡ vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài; tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, thể chế, chính sách…
