“Thành phố thu nhỏ bên sông” - sức hút từ những mô hình đã thành công
Thực tế cho thấy, tại nhiều thành phố lớn, việc phát triển các “thành phố thu nhỏ bên sông” đã trở thành hướng đi hiệu quả nhằm gia tăng sức sống đô thị, thu hút khách du lịch và nâng tầm không gian công cộng. Những quần thể này thường được quy hoạch như một đô thị hoàn chỉnh, tích hợp đa dạng tiện ích, trong đó dòng sông giữ vai trò trung tâm kết nối các hoạt động sinh hoạt, văn hóa và thương mại.
Elizabeth Quay tại Perth (Australia) là một ví dụ. Được khánh thành năm 2016, dự án đã biến một phần bờ sông Swan vốn ít được chú ý thành khu phức hợp ven sông hiện đại với bến du thuyền, công viên, lối đi dạo, nhà hàng, quán cà phê và các không gian sự kiện mở. Đến nay, Elizabeth Quay không chỉ là điểm đến hàng đầu của người dân địa phương và du khách quốc tế khi đến Perth, mà còn trở thành biểu tượng kết nối trung tâm thành phố với dòng sông Swan lịch sử. Điều tạo nên sức hút bền vững cho Elizabeth Quay không nằm ở những công trình cao tầng hoành tráng, mà ở cách dự án tôn vinh bản sắc bản địa thông qua di sản thổ dân, các tác phẩm nghệ thuật địa phương, công trình lịch sử được phục dựng và hệ thực vật bản địa. Nhờ đó, không gian ven sông thực sự trở thành nơi chốn sinh hoạt thường nhật, gắn bó với cộng đồng, chứ không đơn thuần là điểm tham quan.
Tại châu Á, Panlong Tiandi (Bàn Long Thiên Địa) ở Thượng Hải (Trung Quốc) lại cho thấy khả năng tái sinh không gian ven nước dựa trên nền tảng di sản. Từ một khu thủy trấn cổ gần 1.400 năm tuổi, Panlong Tiandi được chuyển mình thành tổ hợp đô thị quy mô lớn, kết hợp hài hòa giữa yếu tố lịch sử và kiến trúc, hoạt động đương đại. Trên diện tích hơn 50 ha, dự án giữ lại hệ thống kênh rạch truyền thống, đồng thời phát triển hơn 230.000 m2 không gian xanh công cộng, khoảng 250.000 m2 khu dân cư cùng hàng chục nghìn mét vuông diện tích thương mại và văn hóa. Trong tháng đầu tiên mở cửa, Panlong Tiandi thu hút khoảng 4 triệu lượt khách, với những thời điểm cao điểm lên tới gần 200.000 người mỗi ngày trong các dịp lễ, cho thấy sức hấp dẫn mạnh mẽ của mô hình đô thị ven sông khi được phát triển đúng hướng.
 |
| Bàn Long Thiên Địa được đặc biệt yêu thích bởi sự kết hợp giữa giá trị truyền thống và hiện đại. Nguồn: Studio Shanghai |
Từ những mô hình đã thành công, có thể nhận thấy điểm chung của “thành phố thu nhỏ bên sông” là mật độ xây dựng được kiểm soát, ưu tiên không gian mở, mặt nước và trải nghiệm con người. Dòng sông trở thành “sân khấu chính” cho đời sống đô thị – nơi diễn ra các hoạt động lễ hội, văn hóa, giải trí và kinh tế dịch vụ, tạo nên nhịp sống sôi động nhưng cân bằng.
Da Nang Downtown: bước đi mới của thành phố sông Hàn
Trong bối cảnh đó, Đà Nẵng đang tiếp cận xu hướng đô thị bên sông theo hướng tích hợp và tham vọng hơn, thông qua tổ hợp Da Nang Downtown. Dự án được quy hoạch như một “thành phố thu nhỏ bên sông” với hệ sinh thái chức năng đa dạng, bao gồm công viên văn hóa – vui chơi giải trí, phố thương mại ven sông, nhà hát quy mô 4.000 chỗ ngồi, khu lễ hội nghệ thuật ánh sáng, các khu căn hộ cao cấp, khách sạn 5 sao, văn phòng hạng A, cùng tòa tháp biểu tượng cao 408 m, dự kiến trở thành công trình cao nhất miền Trung khi hoàn thiện.
Không gian cảnh quan của Da Nang Downtown được thiết kế bởi EDSA (Mỹ), với cảm hứng từ lá cờ ngũ sắc trong văn hóa truyền thống Việt Nam. Ý tưởng này trở thành trục tổ chức không gian chủ đạo, trong đó các lớp cảnh quan được phân tầng rõ ràng, phát triển từ lõi trung tâm lan tỏa ra bên ngoài, tạo nên cấu trúc đô thị mạch lạc và giàu tính biểu tượng. Trung tâm dự án là khu lễ hội – nơi dự kiến hình thành show nhạc nước ứng dụng công nghệ trình diễn đẳng cấp quốc tế, đóng vai trò là “trái tim” của toàn khu đô thị bên sông. Bao quanh khu lõi là các dãy nhà thương mại thấp tầng, kết nối trực tiếp với không gian lễ hội, tạo nên các tuyến phố sôi động cả ngày lẫn đêm.
 |
| Da Nang Downtown được kỳ vọng trở thành hạt nhân kinh tế đêm mới bên bờ sông Hàn |
Tiếp đến là con kênh dài khoảng 2 km uốn quanh toàn bộ dự án, vừa góp phần điều hòa vi khí hậu, vừa mang đến những trải nghiệm tương tác mặt nước đa dạng cho cư dân và du khách. Các dãy nhà cao tầng được tạo hình như những “ngọn núi sống”, bao bọc vùng lõi trung tâm, góp phần định hình đường chân trời đô thị và mở ra các tầm nhìn hướng sông Hàn, biển và không gian lễ hội. Bao quanh toàn bộ dự án là công viên ven sông, đóng vai trò như một vùng đệm xanh quý giá, mở rộng không gian công cộng cho người dân thành phố và khách tham quan.
Nhận định về tiềm năng của tổ hợp Da Nang Downtown, ông Cao Trí Dũng - Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Đà Nẵng cho biết: “Trong giai đoạn mới, dự án Công viên văn hóa vui chơi giải trí, thương mại dịch vụ cao cấp Da Nang Downtown sẽ là sản phẩm du lịch trụ cột, đồng thời là biểu tượng mới để thành phố có thêm động lực mới, có thêm cơ sở hạ tầng mới trong lĩnh vực du lịch, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của du khách trong và ngoài nước”.
