Chiều 21/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN), Luật Thuế giá trị gia tăng (GTGT), Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB).
Bày tỏ đồng tình với việc sửa đổi các sắc thuế trên theo hướng tháo gỡ những vấn đề cấp bách từ thực tiễn để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, các đại biểu Quốc hội thảo luận nhiều ý kiến đề nghị làm rõ phương án điều chỉnh ngưỡng doanh thu không chịu thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh; đồng thời kiến nghị tiếp tục rà soát mức giảm trừ gia cảnh để bảo đảm sát hơn với chi phí sinh hoạt thực tế của người dân.
Đề nghị nâng mức giảm trừ gia cảnh
Tham gia góp ý, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi (đoàn Vĩnh Long) đề nghị cần làm rõ hơn định hướng điều chỉnh ngưỡng doanh thu đối với hộ, cá nhân kinh doanh, nhất là trong bối cảnh mức doanh thu chịu thuế 500 triệu đồng/năm hiện được cho là không còn phù hợp với thực tiễn.
Theo đại biểu, dù dự thảo luật xây dựng theo hướng giao Chính phủ quyết định mức cụ thể, song việc thông tin sớm về phương án dự kiến là cần thiết để các đại biểu có thêm cơ sở xem xét, đánh giá.
Đặc biệt quan tâm đến mức giảm trừ gia cảnh trong Luật Thuế TNCN, đại biểu Yến Nhi cho biết, trong thời gian dài, mức giảm trừ gia cảnh áp dụng cho bản thân người nộp thuế là 11 triệu đồng/tháng, đối với người phụ thuộc là 4,4 triệu đồng/tháng; dù gần đây đã được điều chỉnh lên 15,5 triệu đồng/tháng đối với người nộp thuế và 6,2 triệu đồng/tháng đối với người phụ thuộc, song mức này vẫn chưa theo kịp mặt bằng chi phí sinh hoạt hiện nay.
Từ đó, đại biểu đoàn Vĩnh Long cũng đề nghị tiếp tục đánh giá để nâng mức giảm trừ gia cảnh, không chỉ đối với người phụ thuộc mà cả đối với bản thân người nộp thuế.
Cụ thể, cần nghiên cứu xây dựng mức giảm trừ có sự phân hóa theo từng nhóm người phụ thuộc như trẻ nhỏ, người cao tuổi, sinh viên…, nhằm phản ánh đúng hơn nhu cầu chi tiêu thực tế.
"Cùng với đó, cần xem xét bổ sung các khoản chi được khấu trừ riêng như chi phí y tế, giáo dục, học phí, đào tạo chính quy, qua đó vừa giảm áp lực thuế cho người dân, vừa góp phần khuyến khích đầu tư cho nguồn nhân lực chất lượng cao", bà Yến Nhi nói.
Đồng quan điểm, đại biểu Tạ Văn Hạ (đoàn Đà Nẵng) cho biết hiện giá cả tăng cao, doanh thu sụt giảm... việc linh hoạt giao Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quyết định điều chỉnh ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế là hoàn toàn hợp lý.
 |
Đại biểu Tạ Văn Hạ (đoàn Đà Nẵng) |
Về mức chịu thuế 500 triệu đồng/năm, đại biểu cho rằng đây là vấn đề bất cập cần xử lý.
Góp ý về mức giảm trừ gia cảnh của Thuế TNCN, ông Hạ cho rằng hiện mức giảm trừ gia cảnh đối với đối tượng nộp thuế (15,5 triệu đồng/tháng, tương đương 186 triệu đồng/năm); mức giảm trừ đối với mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng/tháng, là thấp.
Đại biểu dẫn chứng một gia đình nuôi 2 con ăn học hoặc nuôi người bị bệnh/già ốm thì mức giảm trừ 6,2 triệu đồng/tháng thì sẽ không đủ.
Nhấn mạnh trách nhiệm đóng thuế phải thực hiện, tuy nhiên đại biểu đề nghị có sự cân đối để mức sống, điều kiện sống phù hợp với mỗi gia đình.
Trong khi đó, đại biểu Vương Quốc Thắng (đoàn Đà Nẵng) đề nghị áp dụng mức giảm trừ gia cảnh theo vùng, với lý do chi phí của các thành phố lớn khác với chi phí ở vùng nông thôn và để tương thích với mức lương tối thiểu của khối doanh nghiệp đã có tính toán theo vùng, khu vực.
Dự kiến nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế hộ kinh doanh lên 1 tỷ đồng
Thảo luận về dự án Luật này tại tổ, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng cho biết, trong nhóm nội dung sửa đổi lần này, Chính phủ đang trình Quốc hội cho phép điều chỉnh quy định về ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân đối với hộ, cá nhân kinh doanh tại Khoản 1 Điều 7 của Luật Thuế TNCN; đồng thời sửa quy định về mức doanh thu không chịu thuế GTGT tại khoản 25 Điều 5 của Luật Thuế GTGT theo hướng không quy định cứng trong luật mà giao Chính phủ quy định, căn cứ bối cảnh kinh tế - xã hội từng thời kỳ.
Theo Phó Thủ tướng, cách tiếp cận này nhằm tạo dư địa điều hành linh hoạt, kịp thời chia sẻ với hộ kinh doanh và người dân khi phát sinh biến động bất lợi trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.
 |
Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng thảo luận tại tổ chiều 21/4 |
Phó Thủ tướng nhấn mạnh, thuế TNCN đối với hộ kinh doanh có mối liên thông với thuế GTGT. Trước đây, ngưỡng doanh thu chịu thuế của hai sắc thuế này đều ở mức 500 triệu đồng/năm, do đó nếu điều chỉnh ngưỡng của thuế TNCN thì đồng thời cũng phải điều chỉnh ngưỡng của thuế GTGT. Đây cũng là lý do Chính phủ đề xuất sửa đồng thời ở cả hai luật.
Làm rõ thêm về mức điều chỉnh cụ thể, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết, trên cơ sở diễn biến kinh tế - xã hội thời gian qua, Chính phủ đang tính toán phương án dự kiến nâng ngưỡng doanh thu phải nộp thuế thu nhập cá nhân đối với hộ kinh doanh lên 1 tỷ đồng; đồng thời, ngưỡng chịu thuế giá trị gia tăng cũng dự kiến nâng lên 1 tỷ đồng.
"Theo tính toán sơ bộ, nếu áp dụng ngưỡng 1 tỷ đồng, số giảm thu ngân sách đối với nội dung này vào khoảng 4.850 tỷ đồng", ông Thắng nói.
Cũng theo Phó Thủ tướng, để bảo đảm tính đồng bộ trong chính sách và khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp, Chính phủ đồng thời đề nghị điều chỉnh ngưỡng thu nhập được miễn thuế đối với doanh nghiệp quy mô nhỏ tương ứng với ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế là 1 tỷ đồng.
Đánh giá tác động cho thấy sẽ có khoảng 253.000 trong tổng số 253.800 doanh nghiệp nhỏ được hưởng chính sách này, với số hụt thu ngân sách dự kiến trên 2.100 tỷ đồng.
"Như vậy, tổng mức giảm thu ngân sách khi thực hiện đồng bộ các chính sách nêu trên vào khoảng hơn 7.000 tỷ đồng", theo Phó thủ tướng.
Liên quan đến kiến nghị về giảm trừ gia cảnh, Phó Thủ tướng cho biết Chính phủ ghi nhận ý kiến của đại biểu và sẽ chỉ đạo Bộ Tài chính tiếp tục nghiên cứu, đánh giá mức giảm trừ hiện hành đã phù hợp hay chưa trong bối cảnh các ngưỡng doanh thu, thu nhập chịu thuế đang được xem xét điều chỉnh. Trên cơ sở đó, nếu thấy cần thiết, Chính phủ sẽ báo cáo Quốc hội để xem xét, quyết định.
Đối với Thuế TTĐB với xe điện chạy pin, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết, trước đó Quốc hội đã cho phép áp dụng mức thuế ưu đãi 1%, 2%, 3% đối với xe điện chạy pin dưới 24 chỗ ngồi từ ngày 1/1/2026 và sẽ tăng lên mức 4%, 7%, 11% từ ngày 1/3/2027.
Tuy nhiên, trong bối cảnh doanh nghiệp, hộ kinh doanh còn gặp nhiều khó khăn, trong khi áp lực ô nhiễm không khí gia tăng và giá xăng dầu biến động, Chính phủ đề xuất kéo dài thời gian ưu đãi thuế đối với mặt hàng này đến hết ngày 31/12/2030; từ năm 2031 mới áp dụng mức thuế cao hơn theo lộ trình đã định.
Uỷ ban Kinh tế Tài chính của Quốc hội đề xuất nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế hộ kinh doanh lên 2 tỷ đồng/năm
Trước đó, sáng 20/4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã họp, cho ý kiến về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 4 loại thuế nói trên.
Liên quan nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết cơ quan thẩm tra cơ bản thống nhất với định hướng sửa đổi, song đề nghị cần cân nhắc kỹ lưỡng ngưỡng doanh thu chịu thuế cụ thể.
Theo ông Mãi, trước đây, ngưỡng doanh thu không chịu thuế với hộ kinh doanh là 100 triệu đồng/năm, sau đó được đề xuất nâng lên 300 triệu đồng rồi áp dụng mức 500 triệu đồng/năm. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng mức này vẫn còn thấp, Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa đề xuất nâng lên 3 tỷ đồng/năm.
"Trong khi cơ quan thẩm tra cho rằng nên nghiên cứu mức tối thiểu khoảng 2 tỷ đồng để bảo đảm tính nhân văn và phù hợp thực tiễn", ông Mãi nói.
Nhấn mạnh hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ và vừa không chỉ đóng góp vào ngân sách mà còn giữ vai trò quan trọng trong tạo việc làm, đảm bảo an sinh xã hội và duy trì sức sống của nền kinh tế, Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế Tài chính đề nghị, chính sách thuế cần được thiết kế theo hướng hỗ trợ thực chất, tránh các điều chỉnh nhỏ lẻ, manh mún, chưa phản ánh đầy đủ tinh thần phát triển khu vực kinh tế tư nhân.
Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn cũng cho rằng trong bối cảnh hiện nay, nếu thiếu cơ chế đủ linh hoạt để điều chỉnh các ngưỡng thuế, phí thì sẽ khó đạt mục tiêu vừa tăng trưởng cao, vừa giữ ổn định kinh tế vĩ mô.
