Chính phủ đã cho phép nâng trần sở hữu nước ngoài lên 49% đối với các tổ chức tín dụng tham gia tái cơ cấu ngân hàng yếu kém, gồm HDBank, MB và VPBank. Đây cũng là ba nhà băng nằm trong tốp đầu ngành về sức mạnh tài chính và hiệu quả kinh doanh.
Trong đó, HDBank năm 2025 ghi nhận lợi nhuận trước thuế trên 21.300 tỷ đồng, tăng trưởng hơn 27%; hệ số an toàn vốn (CAR) duy trì 16,7% - cao nhất toàn ngành; ROE đạt 25,3% - giữ vị trí số 1 và ROA thuộc Top 3 hệ thống. HDBank cũng là một trong số ít ngân hàng niêm yết duy trì chính sách cổ tức tiền mặt và cổ phiếu ở mức cao, quanh 30% mỗi năm trong những năm gần đây. Còn MB và VPBank cũng ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận tích cực trong năm qua. VPBank góp mặt trong Top 3 về CAR, còn MB nắm vị trí thứ 4 về ROE trong toàn ngành.
Việc được nâng trần sở hữu của nhà đầu tư ngoại lên 49% tạo thêm dư địa để các ngân hàng này lựa chọn và hấp thụ dòng vốn quốc tế, gia tăng những động lực mới cho các mục tiêu tăng trưởng.
Ngoài ba ngân hàng trên, VIB đang đứng trước cơ hội đón cổ đông ngoại mới sau khi cổ đông nước ngoài cũ thoái vốn. Trong khi đó, SHB tích cực tìm kiếm đối tác chiến lược quốc tế. Hiện còn hơn chục ngân hàng có tỷ lệ sở hữu nước ngoài dưới 5%, tạo dư địa lớn cho các thương vụ mới trong bối cảnh nhu cầu tăng vốn càng rõ nét.
“Cú huých” từ hành lang pháp lý mới và áp lực tăng vốn theo chuẩn Basel III cũng thúc đẩy các ngân hàng tăng tốc tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược, đặc biệt là nhà đầu tư ngoại.
Ngày 25/3 vừa qua, BIDV công bố thông tin đã hoàn tất việc chào bán riêng lẻ 263,3 triệu cổ phiếu cho các nhà đầu tư. Theo đó, BIDV đã phân phối được hơn 258 triệu cổ phiếu, tương đương 98,24% lượng chào bán. Trong đó, nhà đầu tư trong nước đã mua 142,77 triệu cổ phiếu, nhà đầu tư nước ngoài mua gần 116 triệu cổ phiếu. Một số tên tuổi nổi bật đã tham gia đợt phát hành riêng lẻ của BIDV có thể kể tới như Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC), nhóm quỹ liên quan Dragon Capital, Công ty Quản lý Quỹ SSI, Manulife Việt Nam, Prudential Việt Nam… Số cổ phiếu này sẽ bị hạn chế chuyển nhượng trong vòng 1 năm kể từ ngày kết thúc đợt chào bán (24/3/2026). Với giá bán bình quân 38.900 đồng/cổ phiếu, ước tính nhà băng này thu về hơn 10.000 tỷ đồng từ đợt phát hành.
Tuy vậy, thương vụ được đánh giá là tâm điểm của thị trường M&A năm 2026 là kế hoạch chào bán 6,5% vốn của Vietcombank. Cuối tháng 1/2026, ngân hàng này đã gửi thư mời các đơn vị tư vấn tham gia thẩm định giá độc lập cho đợt phát hành riêng lẻ - bước đi kỹ thuật quan trọng sau hơn 6 năm trì hoãn. Ước tính, nếu thành công, thương vụ có thể mang về 1,3 - 1,4 tỷ USD vốn mới cho Ngân hàng, gần tương đương thương vụ bán vốn 15% cổ phần của VPBank cho SMBC vào năm 2023.
Động lực thúc đẩy nhóm Big 4 tăng tốc bán vốn còn đến từ Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước. Theo đó, Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam có ít nhất 3 ngân hàng quốc doanh lọt Top 100 châu Á về tổng tài sản. Để đạt được tham vọng này, bài toán tăng vốn, cải thiện hệ số an toàn vốn (CAR) của nhóm ngân hàng quốc doanh là không thể trì hoãn.
Theo ông Lê Anh Tuấn, CEO Dragon Capital, việc thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng từ cận biên lên mới nổi không chỉ là cột mốc kỹ thuật mà là bước khởi đầu cho chu kỳ thu hút vốn ngoại dài hạn. Các tổ chức như FTSE Russell và MSCI đặc biệt quan tâm đến mức độ tiếp cận thị trường và các rào cản sở hữu nước ngoài. Việc mở room ngoại lên 49% ở một số ngân hàng vì thế không đơn thuần là quyết định kỹ thuật, mà là thông điệp chính sách về một thị trường đang tự tin hơn và mạnh mẽ hơn trong hội nhập.
