Với một ngân hàng lưu ký lớn như BNY, việc tự nhận mình là “phương tiện tiếp nhận” (adoption vehicle) cho công nghệ tài sản số cho thấy họ không coi crypto là đối thủ, mà là một lớp công nghệ và tài sản mới sẽ được “cắm” vào hạ tầng cũ, chứ không đứng bên ngoài.
Vince cũng bác bỏ quan điểm cho rằng tài chính phi tập trung (DeFi) sẽ “bỏ qua” ngân hàng. Ông nói một công nghệ “đi tìm người dùng” có thể gặp khó khăn trong việc tự mở đường, trong khi các ngân hàng như BNY đã sở hữu sẵn tệp khách hàng và quy trình kiểm soát rủi ro; nhờ đó, ngân hàng có thể giúp các nhà cung cấp tài sản số kết nối với hệ thống tài chính hiện hữu thông qua chính những dịch vụ quen thuộc như lưu ký, thanh toán, quản lý quỹ. Có thể thấy, BNY tự định vị là bên vừa hiểu “ngôn ngữ” của thế giới blockchain, vừa nói được “ngôn ngữ” của pháp lý, kiểm toán, nhà đầu tư tổ chức.
Token hóa tài sản và vai trò của niềm tin, pháp lý trong bước đi của BNY
Một trong những mảng mà BNY đang đẩy mạnh là tokenization - token hóa, tức biến các tài sản quen thuộc như cổ phiếu, trái phiếu, quỹ tiền tệ thành các “token” chạy trên blockchain, nhưng vẫn nằm trong khung pháp lý và cấu trúc sản phẩm truyền thống. Vince cho biết, ngân hàng đã tạo ra các “token số” và các lớp cổ phiếu mới cho quỹ thị trường tiền tệ dưới dạng token, nghĩa là nhà đầu tư có thể nắm giữ “phiên bản token” của sản phẩm họ đã quen dùng, thay vì phải chuyển sang những token mới, chưa có lịch sử hoạt động.
Cách làm này cho thấy ngân hàng đang chọn đường “đi từ cái quen tới cái mới”. Thay vì buộc nhà đầu tư tổ chức phải mua những token hoàn toàn mới lạ, họ chuyển sản phẩm cũ sang định dạng mới, giúp giảm bớt rào cản tâm lý và rủi ro pháp lý.
Ở tầm rộng hơn, Vince thừa nhận hiện nay có những mảng của hệ thống tài chính đang “cồng kềnh”, như cho vay hoặc giao dịch bất động sản, và đây có thể là những khu vực đầu tiên hưởng lợi từ tokenization nhờ quy trình số hóa, tự động hóa, giảm giấy tờ và rút ngắn thời gian xử lý. Tuy vậy, ông nhấn mạnh tốc độ phát triển của mảng tài sản số không chỉ phụ thuộc vào công nghệ mà còn nằm ở niềm tin và khung pháp lý.
Vince nói: “Chúng ta cần sự rõ ràng và ‘luật đi đường’”, và cho rằng sự mơ hồ pháp lý là nguyên nhân chính khiến nhiều tổ chức chần chừ, làm chậm quá trình chấp nhận.
Bối cảnh mà Vince đề cập không phải lý thuyết. Tại Mỹ, các nhà lập pháp vẫn đang tranh luận về những đạo luật như Digital Asset Market Clarity Act - nhắm tới việc định nghĩa, phân loại và điều chỉnh các hoạt động liên quan tới tài sản số - hay cách xử lý lợi suất trên stablecoin, trong đó có tranh cãi giữa việc cho phép thưởng theo hoạt động người dùng nhưng không coi đó là “trả lãi” như tiền gửi ngân hàng. Chính sự “vênh” giữa mô hình crypto và quy định cũ với ngân hàng khiến quá trình hoàn thiện luật bị kéo dài.
Vince cũng nhấn mạnh rằng đây sẽ là “hành trình 5, 10, 15 năm”, nơi công nghệ, pháp lý và mức độ tham gia thị trường phải cùng tiến. Điều đó nên bắt đầu ngay từ bây giờ bằng những bước nhỏ, vừa làm vừa điều chỉnh.
BNY mở rộng dịch vụ crypto tại UAE
Những phát biểu của Vince không chỉ dừng ở lời nói, mà đã được cụ thể hóa bằng các hoạt động mới của BNY trên thị trường tài sản số. Ngân hàng này - hiện là ngân hàng lưu ký lớn nhất thế giới, giám sát khoảng 59.000 tỷ USD tài sản - vừa công bố mở rộng mảng lưu ký tài sản số sang Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), thông qua hợp tác với Finstreet và ADI Foundation để xây dựng hạ tầng tài sản số được quản lý tại Abu Dhabi Global Market (ADGM) - khu tài chính tự do đang trở thành trung tâm crypto của khu vực Vùng Vịnh.
Theo thông cáo, giai đoạn đầu BNY sẽ cung cấp dịch vụ lưu ký cho Bitcoin và Ethereum, sau đó mở rộng sang stablecoin và tài sản được token hóa. Phó chủ tịch điều hành BNY, Hani Kablawi, mô tả UAE đang bước vào một giai đoạn phát triển tài chính mới với thị trường sâu hơn, mức độ số hóa cao hơn và kết nối quốc tế mạnh hơn, và cho rằng với quy mô, năng lực trên thị trường vốn toàn cầu, BNY “có vị trí độc đáo” để nối tài chính truyền thống với tài chính số cùng khách hàng tổ chức.
BNY không phải là cái tên duy nhất, nhưng là trường hợp điển hình cho làn sóng ngân hàng lớn đưa blockchain vào hoạt động cốt lõi, vượt ra ngoài phạm vi giao dịch coin thuần túy. Tokenization được xem là “điểm gặp nhau” giữa hai thế giới: doanh nghiệp tài chính truyền thống kỳ vọng cải thiện tốc độ thanh toán, quản lý tài sản đảm bảo và giảm chi phí vận hành, trong khi các doanh nghiệp crypto muốn chứng minh công nghệ của họ có giá trị thực với hệ thống tài chính hiện tại.
UAE, đặc biệt là Abu Dhabi và Dubai, những năm gần đây cũng nổi lên như các trung tâm lớn về tài sản số, khi thu hút sàn giao dịch crypto, đơn vị phát hành stablecoin và các startup tokenization bằng khung pháp lý thiết kế riêng cho tài sản số, nhưng vẫn duy trì giám sát ở cấp độ thể chế. Cùng lúc, các tổ chức địa phương như IHC đã công bố kế hoạch ra mắt stablecoin neo theo đồng dirham, dùng cho mục đích chính phủ và tổ chức, cho thấy mảng tài chính số “có bảo chứng nhà nước” cũng đang được đẩy mạnh.
Từ góc nhìn thị trường, việc một ngân hàng như BNY song song tuyên bố “tương lai của crypto đi qua ngân hàng lớn” và triển khai các dịch vụ lưu ký, tokenization ở nhiều thị trường cho thấy ít nhất một điều: giai đoạn tới của crypto, nếu muốn thu hút dòng vốn tổ chức, sẽ phải đồng hành với các “ông lớn” của tài chính truyền thống, chứ khó có thể đi hoàn toàn riêng rẽ.
