Cổ phiếu có câu chuyện cũng không giữ được giá
Do ảnh hưởng từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông leo thang, trong tháng 3, VN-Index chủ yếu vận động theo xu hướng giảm. Tính đến phiên ngày 23/3, chỉ số đã mất hơn 15% kể từ đầu tháng, thậm chí xuyên thủng hai đường trung bình quan trọng là MA20 và MA200, làm dấy lên lo ngại về khả năng hình thành xu hướng giảm (downtrend) và khiến tâm lý thận trọng, thậm chí là sợ hãi, lan rộng trên thị trường.
Về cuối tháng, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông có dấu hiệu hạ nhiệt, qua đó hỗ trợ VN-Index xuất hiện một số phiên hồi phục. Chỉ số đã nỗ lực vượt trở lại đường MA200 quanh vùng 1.650 điểm-tín hiệu tích cực đầu tiên trong gần một tháng, đi kèm với sự cải thiện của thanh khoản.
Theo thống kê từ Pinetree, đến gần cuối tháng 3, số lượng cổ phiếu duy trì được xu hướng tăng trung hạn trên thị trường ở mức rất khiêm tốn, khi chỉ khoảng 18% số mã nằm trên đường MA50 và 25% nằm trên MA200.
Trong bối cảnh đó, chiến lược ưu tiên bảo toàn vốn tiếp tục được nhiều nhà đầu tư lựa chọn, kéo theo áp lực bán gia tăng trên diện rộng. Không chỉ các cổ phiếu yếu, ngay cả những doanh nghiệp có câu chuyện riêng và triển vọng tích cực cũng chịu áp lực điều chỉnh như Công ty cổ phần Đầu tư Thế giới Di động (mã MWG) với kế hoạch IPO Điện Máy Xanh; HDBank (mã HDB) với chủ trương nâng tỷ lệ sở hữu tại HD SAISON lên 75%; hay các doanh nghiệp triển khai tăng vốn như Bưu chính Viettel (mã VTP), Chứng khoán MB (MBS), SHB, Chứng khoán Vietcap (VCI).
Theo TS. Hồ Sỹ Hòa, Giám đốc Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư, Công ty Chứng khoán DNSE, thị trường chứng khoán thời gian qua ghi nhận sự phân hóa mạnh, đặc biệt từ nửa cuối năm 2025. Dòng tiền có xu hướng tập trung vào nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn hoặc các doanh nghiệp có câu chuyện riêng. Tuy nhiên, khi các nhóm này bước vào nhịp điều chỉnh, dòng tiền thường dịch chuyển nhanh sang các nhóm ngành khác khi xuất hiện thông tin hỗ trợ mới.
Dù vậy, câu chuyện riêng vẫn được xem là lợi thế và đóng vai trò chất xúc tác đối với diễn biến cổ phiếu trong trung hạn.
Dù sở hữu câu chuyện hỗ trợ như IPO, tăng vốn hay mở rộng hệ sinh thái, nhiều cổ phiếu vẫn giảm theo thị trường.
Trường hợp của MWG cho thấy rõ điều này. Sau nhịp điều chỉnh, cổ phiếu đã lùi xuống dưới ngưỡng 80.000 đồng/cổ phiếu, thấp hơn đáng kể so với mức giá mục tiêu mà các tổ chức phân tích đưa ra. Trong báo cáo mới nhất, Công ty Chứng khoán KB Việt Nam định giá MWG ở mức hơn 121.000 đồng/cổ phiếu, dựa trên kỳ vọng chuỗi Thế Giới Di Động và Điện Máy Xanh có thể duy trì tăng trưởng hai chữ số trong năm 2026, nhờ môi trường vĩ mô thuận lợi hơn. Đáng chú ý, kế hoạch IPO Điện Máy Xanh trong năm nay được xem là một trong những luận điểm quan trọng nhất.
Bên cạnh đó, mô hình vận hành đang dần hoàn thiện giúp Bách Hóa Xanh cải thiện lợi nhuận và mở rộng độ phủ. Với việc đẩy mạnh hiện diện tại miền Bắc từ quý IV/2025, chuỗi này được kỳ vọng có thể mở mới từ 1.000-1.200 cửa hàng trong năm 2026, trong đó khoảng 30-40% tập trung tại khu vực phía Bắc.
Ở nhóm ngân hàng, cổ phiếu HDB cũng chịu áp lực điều chỉnh chung, bất chấp thông tin tích cực liên quan đến việc Ngân hàng nâng tỷ lệ sở hữu tại HD SAISON từ 50% lên 75%. Theo HDBank, động thái này sẽ giúp Ngân hàng gia tăng quyền kiểm soát và hợp nhất lợi ích kinh tế, đồng thời đẩy nhanh quá trình tích hợp dữ liệu và khai thác hệ sinh thái hơn 34 triệu khách hàng, qua đó tối ưu hiệu quả bán chéo giữa ngân hàng, tài chính tiêu dùng, ngân hàng số và chứng khoán.
Năm 2025, HD SAISON tiếp tục tăng trưởng ổn định với lợi nhuận vượt 1.390 tỷ đồng, ROE đạt 22,5%, đóng góp tích cực vào lợi nhuận hợp nhất và củng cố sức mạnh hệ sinh thái tài chính tiêu dùng.
Ngoài ra, việc tham gia tái cơ cấu ngân hàng yếu kém (Vikki Bank) cũng giúp HDBank được cấp hạn mức tăng trưởng tín dụng lên tới 35%/năm trong giai đoạn 2025-2027, cao hơn đáng kể so với mặt bằng chung toàn ngành. Đây được xem là lợi thế quan trọng để Ngân hàng gia tăng thị phần trong thời gian tới.
Ở nhóm logistics, cổ phiếu VTP đã giảm hơn 17% trong vòng một tháng qua, dù doanh nghiệp đang triển khai kế hoạch tăng vốn. Cụ thể, Bưu chính Viettel dự kiến phát hành hơn 51.000.000 cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu theo tỷ lệ 100:42, với giá 10.000 đồng/cổ phiếu. Qua đó, Công ty ước tính có thể huy động khoảng 511 tỷ đồng.
Việc tăng vốn được kỳ vọng sẽ giúp Bưu chính Viettel cải thiện cơ cấu tài chính, đáp ứng nhu cầu vốn cho hoạt động đầu tư, đặc biệt trong bối cảnh doanh nghiệp đang đẩy mạnh phát triển hạ tầng logistics thông qua mở rộng đội xe và hệ thống trung tâm chia chọn. Đây là nền tảng để nâng cao năng lực khai thác và duy trì chất lượng dịch vụ trong ngành.
Thực tế cho thấy, ngay cả các cổ phiếu có “game” tăng vốn như SHB, MBS, VCI cũng không tránh khỏi áp lực điều chỉnh trong bối cảnh thị trường chung suy yếu. Điều này phần nào phản ánh rằng, trong ngắn hạn, yếu tố vĩ mô và xu hướng dòng tiền vẫn đóng vai trò chi phối, trong khi các câu chuyện riêng cần thêm thời gian để phát huy hiệu quả.
Chiến lược chuyển sang phòng thủ và chọn lọc
Nhìn về xu hướng thị trường hiện tại, ông Nguyễn Việt Đức, Trưởng phòng Kinh doanh số, Công ty Chứng khoán VPBank cho rằng, VN-Index đã có dấu hiệu phục hồi và tiếp cận lại đường MA200, có thể hình thành nhịp hồi theo cấu trúc zigzag. Vùng 1.685-1.700 điểm được xem là khu vực có thể xuất hiện áp lực chốt lời. Chỉ khi vượt thành công cả MA20 và MA200, thị trường mới có cơ sở bước vào một nhịp phục hồi kéo dài hơn.
Với nhà đầu tư không theo chiến lược bắt đáy, việc chờ thị trường xác nhận xu hướng thông qua việc vượt các đường trung bình quan trọng vẫn là lựa chọn phù hợp. Thực tế cho thấy, lợi nhuận bền vững thường đến từ các xu hướng tăng rõ ràng, thay vì nỗ lực tìm kiếm điểm đáy.
Về chiến lược phân bổ vốn, theo ông Đức, nhà đầu tư nên duy trì khoảng 50-70% cổ phiếu, đồng thời dành khoảng 20-25% danh mục cho tiền mặt hoặc các kênh đầu tư khác như vàng, trái phiếu nhằm đảm bảo cân đối rủi ro. Trong phần danh mục cổ phiếu, khoảng 50% nên phân bổ vào nhóm vốn hóa lớn để đảm bảo tính ổn định, trong khi 20-30% còn lại có thể dành cho các cổ phiếu beta cao nhằm tận dụng cơ hội lướt sóng trong nhịp hồi của thị trường.
Sau khi đưa ra các tiêu chí lựa chọn cổ phiếu, ông Đức đề xuất ba chủ đề đầu tư có thể cân nhắc trong giai đoạn hiện tại, bao gồm nhóm liên quan đến câu chuyện nâng hạng thị trường, nhóm ngân hàng và nhóm chu kỳ năng lượng (dầu khí).
Ông Nguyễn Đức Khang, Trưởng phòng Phân tích, Công ty Chứng khoán Pinetree cũng chỉ ra rằng, trong một số chủ đề đầu tư nổi lên, câu chuyện về năng lượng tiếp tục đóng vai trò trung tâm.
Với diễn biến thực tế, giá dầu khó có khả năng giảm nhanh về mặt bằng thấp trong ngắn hạn. Nguyên nhân không chỉ đến từ yếu tố xung đột mà còn nằm ở độ trễ của chuỗi cung ứng. Việc gián đoạn tại các tuyến vận chuyển trọng yếu khiến thời gian giao hàng kéo dài đáng kể. Ngay cả trong kịch bản tích cực, khi các điểm nghẽn được khơi thông, thị trường vẫn cần tối thiểu từ 1-3 tháng để dòng chảy dầu quay trở lại trạng thái bình thường. Chưa kể, năng lực nguồn cung cũng đã bị ảnh hưởng trong giai đoạn vừa qua.
“Khả năng giá dầu quay trở lại vùng thấp như trước xung đột trong năm nay là không cao. Diễn biến giá nhiều khả năng sẽ duy trì ở mặt bằng tương đối cao, hoặc chỉ điều chỉnh trong biên độ hạn chế trước khi cân bằng trở lại”, ông Khang nói.
Từ góc độ thị trường chứng khoán, bối cảnh này tiếp tục củng cố triển vọng cho nhóm cổ phiếu liên quan đến dầu khí và hóa chất. Đây vẫn là nhóm có câu chuyện hỗ trợ rõ ràng, thu hút dòng tiền và phù hợp với chiến lược điều chỉnh để mua trong các nhịp rung lắc ngắn hạn.
Ngoài ra, ông Khang gợi ý một hướng tiếp cận khác là tìm kiếm cơ hội ở các nhóm cổ phiếu chưa được thị trường chú ý, vẫn đang giao dịch ở mặt bằng giá thấp. Trong bối cảnh thị trường chưa hình thành xu hướng tăng rõ ràng, dòng tiền có xu hướng luân chuyển và tìm đến các cổ phiếu còn định giá thấp tương đối, qua đó tạo ra cơ hội đầu tư mang tính chọn lọc hơn thay vì lan tỏa diện rộng như trong các chu kỳ tăng trưởng trước.
