Cần huy động 8.000 tỷ đồng cho mục tiêu tái thiết
Trả lời cổ đông về mục đích của việc phát hành riêng lẻ tối đa 550 triệu cổ phiếu, ông Phan Quốc Công, Tổng giám đốc PNJ cho biết, tính đến ngày 30/9, giá trị tích lũy từ chính sách thu đổi đối với nhóm kim cương và trang sức kim cương vào khoảng 21.000 tỷ đồng. Đây là giá trị hàng hóa còn thuộc chính sách mua lại, không phải toàn bộ nghĩa vụ phải thanh toán ngay bằng tiền mặt.
PNJ đang xây dựng chương trình khuyến khích khách hàng chuyển sang đổi sản phẩm thay vì nhận tiền, qua đó giảm áp lực thanh khoản. Đối với sản phẩm bán mới, định hướng là áp dụng chính sách thu đổi theo giá thị trường tại thời điểm giao dịch, thay cho mức mua lại tính theo tỷ lệ trên hóa đơn như trước.
Để xử lý các nghĩa vụ thu đổi và khôi phục hoạt động, ban lãnh đạo ước tính cần huy động khoảng 8.000 tỷ đồng. Ông Công nhấn mạnh đây là nhu cầu vốn bằng tiền, khác với khoản dự phòng tổn thất hơn 7.071 tỷ đồng dự kiến ghi nhận trong năm 2026.
Giá chào bán dự kiến không thấp hơn bình quân giá đóng cửa của cổ phiếu PNJ trong 30 ngày giao dịch liên tiếp trước ngày HĐQT thông qua giá chào bán, đồng thời không thấp hơn giá trị sổ sách trên mỗi cổ phiếu theo báo cáo tài chính hợp nhất gần nhất đã được kiểm toán hoặc soát xét tại thời điểm HĐQT quyết định giá.
Cổ phiếu phát hành riêng lẻ sẽ bị hạn chế chuyển nhượng tối thiểu một năm. Thời gian thực hiện dự kiến từ quý IV/2026 đến quý II/2027.
Theo ông Công, việc trích lập hơn 7.000 tỷ đồng dẫn đến năm 2026 PNJ dự kiến sẽ lỗ hơn 6.000 tỷ đồng. Theo quy định, doanh nghiệp bị lỗ thì không được phát hành ra công chúng cho cổ đông hiện hữu. Không phát hành cho cổ đông hiện hữu được thì chỉ còn con đường duy nhất là phát hành riêng lẻ cho các quỹ, các nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp.
Về mục đích sử dụng vốn, PNJ dự kiến dùng 60% số tiền thu được để thực hiện kế hoạch kinh doanh trong tương lai trên cơ sở điều chỉnh chính sách thu đổi hàng hóa đã bán và dự kiến mua lại. Hai phần còn lại, mỗi phần 20%, lần lượt dùng để bổ sung vốn lưu động phục vụ sản xuất kinh doanh, các nhu cầu tài chính khác và/hoặc thanh toán các khoản vay ngắn hạn. Thời gian giải ngân dự kiến từ năm 2027 đến quý II/2028. Trong thời gian chưa giải ngân, PNJ có thể gửi có kỳ hạn số tiền thu được tại các tổ chức tín dụng.
Theo tờ trình tại đại hội, HĐQT đề xuất phát hành riêng lẻ tối đa 550 triệu cổ phiếu cho nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp. Ông Công cho biết công ty cũng muốn tạo điều kiện để các cổ đông hiện hữu đáp ứng tiêu chuẩn nhà đầu tư chuyên nghiệp có thể tham gia đợt phát hành với cùng điều kiện.
Quý III/2026 lỗ 258 tỷ đồng
Theo số liệu tạm ước được Tổng giám đốc PNJ trình bày tại đại hội, doanh thu thuần quý III/2026 đạt 6.995 tỷ đồng, giảm 14% so với cùng kỳ. Lợi nhuận gộp còn 609 tỷ đồng, giảm 62%, trong khi lợi nhuận sau thuế âm 258 tỷ đồng, so với mức lãi 496 tỷ đồng cùng kỳ năm trước.
Ông Công cho biết việc điều chỉnh chính sách thu đổi đã giúp giảm đáng kể giá trị sản phẩm kim cương được khách hàng bán lại, nhưng sức mua cũng suy yếu. Doanh thu bán lẻ chưa bằng một nửa mức bình thường trước sự cố.
Dù đã cắt giảm 13% chi phí bán hàng và quản lý so với cùng kỳ, chi phí vận hành hệ thống vẫn ở mức cao so với doanh thu hiện tại. Đáng lưu ý, số lỗ 258 tỷ đồng quý III chưa bao gồm khoản dự phòng bổ sung hơn 7.071 tỷ đồng dự kiến ghi nhận trong năm 2026.
Về tình hình tài chính, công ty hiện có khoảng 3.000 tỷ đồng dư nợ ngân hàng, toàn bộ là các khoản vay ngắn hạn được bảo đảm bằng hàng tồn kho. Ngoài ra, PNJ còn khoảng 125 tỷ đồng phải trả khách hàng và đối tác theo lộ trình thanh toán 120 ngày.
Trong bối cảnh các ngân hàng siết hạn mức tín dụng và điều kiện cho vay, Chủ tịch HĐQT Cao Thị Ngọc Dung đã cho công ty vay 700 tỷ đồng, giải ngân trong hai ngày 15/9 và 25/9. Khoản vay này giúp cải thiện thanh khoản trước mắt nhưng chưa đủ đáp ứng nhu cầu phục hồi kinh doanh. Theo ông Công, mỗi tháng doanh nghiệp vẫn cần khoảng 100–150 tỷ đồng để bù đắp hoạt động, trong khi nhu cầu vốn tăng cao vào mùa kinh doanh cuối năm 2026 và quý I/2027.
"Nếu không huy động được vốn mới, áp lực thanh khoản có thể tiếp tục kéo dài. Đây cũng là cơ sở để ban lãnh đạo đề xuất nhu cầu huy động khoảng 8.000 tỷ đồng, trong đó ít nhất 60% dành cho chương trình chuyển đổi đối với khách hàng hiện hữu, 20% bổ sung vốn lưu động và 20% thanh toán các khoản vay", ông Công cho biết.
Kế hoạch mở mới và tái cơ cấu hệ thống cửa hàng giai đoạn 2026-2027, theo ông Công, đến cuối tháng 8, PNJ có 432 điểm kinh doanh. Trong năm 2026, công ty dự kiến đóng 25-30 cửa hàng kém hiệu quả và mở thêm 10 cửa hàng có chọn lọc. Công ty giữ lại những cửa hàng tạo ra dòng tiền tốt, đóng các cửa hàng lỗ kéo dài hoặc trùng địa bàn.
Kế hoạch năm 2027 sẽ được trình bày cùng chiến lược tại ĐHĐCĐ thường niên sắp tới. Mục tiêu số lượng cửa hàng đến năm 2030 không phải là bắt buộc, chúng tôi ưu tiên hiệu quả của từng cửa hàng. Hiện nay, chúng tôi tập trung nâng hiệu quả hoạt động hơn là phát triển nhanh và mở mới. Khi đóng cửa hàng, khách hàng vẫn được thu đổi sản phẩm tại các cửa hàng lân cận.
PNJ từng có tầm nhìn phát triển mạng lưới 500 cửa hàng đến năm 2030. Tuy nhiên, sau những thay đổi rất lớn vừa qua, sức mua đối với trang sức kim cương trong 3 tháng gần đây suy giảm nhiều. Từ đó đặt ra bài toán là thị trường không còn sức mua như cũ, nên chi phí vận hành cần được tối ưu để đi đường dài.
Dư địa phát triển mạng lưới của PNJ vẫn còn, nhưng thời điểm này chúng ta ưu tiên hiệu quả vận hành để có sức khỏe và nền tảng vững hơn. Khi bước vào giai đoạn 2028-2029 với dòng tiền tốt hơn, PNJ sẽ tiếp tục mở rộng.
Cổ đông lo ngại khi gia đình bà Dung giảm tỷ lệ sở hữu tại PNJ
Trước sự thất vọng và lo ngại của cổ đông vì Chủ tịch PNJ và gia đình liên tục giảm sở hữu cổ phần tại công ty bà Cao Thị Ngọc Dung - Chủ tịch PNJ thừa nhận, đây là câu hỏi mà nhiều người lo lắng, và có người đã hỏi trực diện tôi. Trong vai trò nhà sáng lập từ năm 1988, trăn trở lớn nhất của bà Dung về công ty là sự phát triển bền vững, văn hóa doanh nghiệp cũng như sứ mệnh với cộng đồng.
Tuy nhiên, theo bà Dung, gia đình bà thực tế sở hữu không lớn tại PNJ và tỷ lệ này cũng giảm nhiều theo thời gian khi công ty phát hành thêm cổ phiếu. Gần đây, gia đình bà Dung giảm sở hữu nhằm huy động tiền cho công ty vay.
"Tôi biết nhiều người đã có nhận định trái chiều về giao dịch này. Điều tôi khẳng định là chúng tôi luôn tuân thủ pháp luật và Điều lệ công ty, Thời điểm này, PNJ vẫn là khoản đầu tư lớn nhất của gia đình chúng bà. Lúc đó, chúng tôi chỉ nghĩ đến việc làm mọi cách để công ty vượt qua khủng hoảng. Nếu có lựa chọn tốt hơn thì chắc tôi đã không bán cổ phiếu của mình. Việc bán giải chấp cổ phiếu của con gái tôi vừa qua cũng nằm ngoài ý muốn của gia đình. Tôi cũng bị ảnh hưởng bởi sự sụt giảm của giá cổ phiếu như các cổ đông và nhà đầu tư", bà Dung nhấn mạnh.
Bà Dung cho hay, mục đích bà cho công ty vay là để PNJ tiếp tục tồn tại và phát triển. Vì PNJ không chỉ là nơi làm việc, mà là tâm huyết của cuộc đời bà.
Về khoản vay của Chủ tịch cho PNJ vay tổng cộng 700 tỷ đồng, qua 2 lần chuyển tiền vào công ty. Chính nhờ khoản vay này mà công ty mới bảo đảm được thanh khoản, nhờ đó rút ngắn được thời gian thanh toán cho khách hàng bán lại sản phẩm và trang sức vàng.
"Còn về ứng viên HĐQT, đến nay chúng tôi chưa nhận được đề cử nào về việc bổ sung thành viên mới, gia đình tôi sẽ không cử người tham gia ở vị trí HĐQT mới của PNJ", bà Dung cho biết.
Về cổ tức trước đó ĐHĐCĐ thường niên đã thông qua cổ tức tiền mặt 20%, nay HĐQT trình hạ xuống 10%, theo đó công ty không chia thêm do đã tạm ứng.
