“Trong thời gian tới, robot hình người và robot tự động sẽ là động lực chính tiếp theo thúc đẩy xuất khẩu máy móc của Trung Quốc trong 5 đến 10 năm tới…Thực tế, chúng tôi thấy có sự tương đồng giữa sự phát triển của ngành công nghiệp robot hình người và robot tự động với ngành công nghiệp xe điện cách đây một thập kỷ”, các nhà phân tích của Morgan Stanley cho biết.
Trước đó, Morgan Stanley dự báo rằng thị phần xuất khẩu toàn cầu của Trung Quốc sẽ tăng từ 15% hiện nay lên 16,5% vào năm 2030, tiếp tục mở rộng vị trí dẫn đầu của nước này trong sản xuất và xuất khẩu toàn cầu. Trong báo cáo mới, các nhà phân tích cho biết những dấu hiệu về ưu thế sớm của Trung Quốc đã bắt đầu thể hiện rõ trong hoạt động sản xuất và triển khai robot.
Các nhà sản xuất Trung Quốc chiếm khoảng 90% trong số 13.000 - 16.000 robot hình người được xuất xưởng trên toàn cầu năm ngoái, trong khi Mỹ và Nhật Bản phần lớn vẫn đang ở giai đoạn nguyên mẫu.
Morgan Stanley cũng dự báo rằng doanh số bán robot hình người hàng năm của Trung Quốc sẽ tăng hơn gấp đôi lên khoảng 28.000 robot trong năm nay, vượt qua doanh số của bất kỳ nền kinh tế nào khác.
Những dự báo lạc quan này xuất hiện trong bối cảnh Trung Quốc đang tập trung mạnh vào sản xuất tiên tiến và “các ngành công nghiệp tương lai” – những ưu tiên được nhấn mạnh trong kế hoạch 5 năm mới nhất của Trung Quốc giai đoạn 2026 đến 2030. Robot hình người và robot nói chung đang đi đầu trong nỗ lực do chính phủ thúc đẩy.
“Trung Quốc có thành tích trong việc sớm nhận ra các lĩnh vực tăng trưởng lớn tiếp theo và lập kế hoạch trước”, các nhà phân tích cho biết.
Các khoản đầu tư với sự hậu thuẫn của chính phủ đã cho phép các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc nhanh chóng mở rộng quy mô và sản xuất xe điện giá cả phải chăng đúng lúc nhu cầu toàn cầu tăng vọt.
Báo cáo cho biết ngành công nghiệp robot đã đi theo một con đường tương tự, với Trung Quốc chiếm 54% số lượng robot công nghiệp mới được lắp đặt trên toàn thế giới tính đến năm 2024, giúp các công ty nước này có vị thế để “đón đầu làn sóng tự động hóa”.
Sự bùng nổ này cũng được hỗ trợ bởi một chuỗi cung ứng nội địa toàn diện, với tỷ lệ nội địa hóa của robot sản xuất tại Trung Quốc tăng từ 30% lên hơn 50% trong 5 năm qua. Kết hợp với sản xuất quy mô lớn, điều này được cho là đã làm cho robot Trung Quốc rẻ hơn trung bình ít nhất 20% so với các mẫu robot tương đương ở các thị trường khác.
Các yếu tố thúc đẩy khác bao gồm đầu tư mạnh vào đổi mới và một hệ thống tài chính phù hợp với các ưu tiên chiến lược. Tuy nhiên, các nhà phân tích cũng cảnh báo về “rủi ro cạnh tranh quá mức và những tác động của nó đối với khả năng định giá” – thách thức dai dẳng đối với nhiều lĩnh vực chủ đạo của Trung Quốc, bao gồm cả xe điện.
Một điểm khác biệt quan trọng so với các ngành chiến lược trước đây là chiến dịch chống cạnh tranh theo hướng đi xuống của giới hoạch định chính sách — điều mà Morgan Stanley cho là dấu hiệu cho thấy nhà chức trách đã nhận thức được những thách thức do cạnh tranh quá mức và tình trạng dư thừa công suất gây ra.
Cuối năm ngoái, Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia (NDRC) đã cảnh báo về nguy cơ trùng lặp quá mức trong lĩnh vực robot hình người đang phát triển nhanh chóng của Trung Quốc, đồng thời cam kết sẽ tăng cường hướng dẫn cho ngành công nghiệp mà các quan chức đã xác định là động lực quan trọng cho sự tăng trưởng trong tương lai.
