Cách đây hơn một năm, DeepSeek đã gây chấn động thị trường toàn cầu với việc ra mắt chatbot AI có phí sử dụng và chi phí sản xuất thấp hơn ChatGPT của OpenAI, làm dấy lên câu hỏi về tính hiệu quả của các biện pháp hạn chế công nghệ của Mỹ đối với Trung Quốc.
Hôm thứ Ba (27/1), công ty khởi nghiệp Moonshot AI có trụ sở tại Bắc Kinh đã giới thiệu Kimi K2.5, mô hình được cho là có khả năng tạo video và hoạt động như một tác nhân vượt trội so với cả ba mô hình AI hàng đầu của Mỹ. Tác nhân AI (Agentic AI) đề cập đến các hệ thống AI có khả năng thực hiện nhiệm vụ thay cho con người. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng những tác nhân thông minh có thể hoạt động tự động với sự tương tác tối thiểu từ người dùng.
Mới đây, Alibaba cũng công bố mô hình AI tạo sinh mới, có thể tạo văn bản, hình ảnh hoặc video dựa trên lệnh của người dùng. Alibaba cho biết mô hình Qwen3-Max-Thinking của họ đã vượt qua các đối thủ lớn của Mỹ trong một bài kiểm tra chuẩn rộng gọi là “Humanity’s Last Exam”.
Theo Alibaba, mô hình AI mới có thể tự động chọn công cụ AI phù hợp nhất cho nhiều loại nhiệm vụ và tận dụng các cuộc hội thoại trước đó làm ngữ cảnh để tạo phản hồi mới hiệu quả hơn, mà gần như không tốn thêm chi phí.
Tuần trước, cổ phiếu của tập đoàn công nghệ Trung Quốc Baidu đã tăng lên mức cao nhất trong gần ba năm, sau khi công ty ra mắt mô hình AI tạo sinh mới nhất là Ernie 5.0. Baidu cho biết bản cập nhật này đã vượt trội hơn Gemini-2.5-Pro của Google, nhưng không đưa ra so sánh với mô hình mới nhất Gemini 3 Pro của Google DeepMind.
Demis Hassabis, Giám đốc điều hành của Google DeepMind cho biết các mô hình AI của Trung Quốc có thể chỉ chậm hơn vài tháng so với các mô hình được phát triển ở Mỹ.
Tìm kiếm các biện pháp khác để cạnh tranh
Ngoài việc triển khai các mô hình AI mới, các công ty Trung Quốc cũng đang thúc đẩy việc áp dụng công nghệ trong nước bằng cách làm cho chúng có giá cả phải chăng hơn cho các nền kinh tế mới nổi.
Không giống như nhiều mô hình AI hàng đầu được phát triển ở Mỹ, các mô hình từ Trung Quốc có xu hướng là mã nguồn mở, thường cho phép truy cập miễn phí hoặc chi phí thấp và khả năng tùy chỉnh mã nguồn cơ bản của mô hình.
“Các quốc gia ngoài Trung Quốc có thể sẽ sử dụng các mô hình này để đảm bảo một lượng lớn ứng dụng được xây dựng trên các mô hình Trung Quốc…Đó là một cách để các công ty Trung Quốc thâm nhập thị trường”, Alex Lu, người sáng lập LSY Consulting cho biết.
Có những dấu hiệu cho thấy xu hướng này đã bắt đầu diễn ra. Microsoft trong tháng này cho biết ước tính việc sử dụng DeepSeek ở châu Phi cao gấp từ hai đến bốn lần so với các khu vực khác.
Ivan Su, nhà phân tích cổ phiếu cấp cao tại Morningstar nhận định: “Việc quá chú trọng vào các bảng xếp hạng AI sẽ làm chúng ta phân tâm khỏi giá trị thực sự của công nghệ, đó là khi nó được tích hợp vào các hệ sinh thái trò chơi hoặc giải trí hiện có, chẳng hạn như của Tencent”.
Cuối tuần qua, Tencent thông báo sẽ phát thưởng tiền mặt trị giá 1 tỷ nhân dân tệ (140 triệu USD) thông qua ứng dụng chatbot AI Yuanbao trong dịp Tết Nguyên đán vào tháng 2. Chiến dịch này mô phỏng lại các chương trình “bao lì xì đỏ” trước đây, vốn đã giúp WeChat trở thành một trong hai ứng dụng thanh toán di động thống trị cách đây hơn một thập kỷ. Theo phong tục, các gia đình thường tặng tiền cho người thân trong những bao lì xì đỏ nhỏ vào dịp lễ này.
Ngoài ra, ByteDance và Baidu cũng đang triển khai các chương trình khuyến mãi liên quan đến AI nhân dịp Tết, nhằm giữ chân người dùng trên các ứng dụng AI.
Đầu tháng này, Alibaba đã cập nhật ứng dụng Qwen AI, khuyến khích người dùng khi trò chuyện với chatbot có thể mua sắm, đặt đồ ăn và thanh toán ngay trong ứng dụng nhờ tích hợp với các nền tảng thương mại điện tử sẵn có của công ty như Taobao. Qwen cho biết họ hiện có hơn 100 triệu người dùng hoạt động hàng tháng.
Theo ông Lu, sự tích hợp này có thể giúp Alibaba tạo thêm doanh thu, dựa trên giả định rằng càng nhiều người dùng Qwen thì họ sẽ càng sử dụng Taobao để mua sắm. Điều này sẽ góp phần bù đắp chi phí phát triển và vận hành mô hình AI nền tảng.
Ông cũng nhận xét rằng các công ty công nghệ Trung Quốc hiện nay chủ yếu cạnh tranh về lượng người dùng và lưu lượng truy cập, hơn là tập trung phát triển những mô hình AI tiên tiến nhất.
