Thúc đẩy đầu tư công
Việc Quốc hội thông qua mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2026 từ 10% trở lên cho thấy kỳ vọng rất lớn vào sức bật của nền kinh tế Việt Nam trong giai đoạn bước vào chu kỳ phát triển mới. Đây là mức tăng trưởng rất cao, thể hiện quyết tâm mạnh mẽ nhằm tạo ra bước đột phá ngay từ năm đầu của kế hoạch 5 năm 2026 - 2030.
Câu chuyện đầu tư mà chúng tôi hướng tới trong năm nay sẽ xoay quanh các chủ điểm chính: Một là, đầu tư công tiếp tục dẫn dắt tăng trưởng; hai là, cải cách thuế và các chính sách an sinh xã hội giúp tăng thu nhập khả dụng; ba là, các ngành hàng xuất khẩu và dịch vụ dự báo tăng trưởng tích cực; bốn là, thị trường chứng khoán được nâng hạng.
Năm 2026, về tổng thể, thị trường chứng khoán trong xu hướng tăng điểm dài hạn của nhiều năm. Những nhịp điều chỉnh của thị trường sẽ là cơ hội quan sát, chọn lọc các cổ phiếu phù hợp với bối cảnh năm 2026.
Chúng tôi dự báo VN-Index năm 2026 sẽ vượt đỉnh năm 2025 và hướng tới mục tiêu 1.940 điểm trong kịch bản thận trọng. Còn trong kịch bản tích cực, chỉ số có thể đạt mốc 2.040 - 2.084 - 2.188 điểm. Mức định giá được nâng lên nhờ sự cải thiện về hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp và dòng tiền vào thị trường, trên nền mặt bằng lãi suất dù tăng lên nhưng vẫn được duy trì ở vùng hợp lý và dòng vốn ngoại quay trở lại khi thị trường chứng khoán Việt Nam đã được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi.
Cơ hội đầu tư sẽ đến từ các ngành có tính dẫn dắt nền kinh tế, hưởng lợi từ các chính sách hỗ trợ kinh tế của Chính phủ và từ thị trường thế giới. Trong đó, đầu tư công dự kiến sẽ tiếp tục là một trong những trụ cột tăng trưởng chính của nền kinh tế trong năm 2026. Không những trực tiếp đầu tư vào các dự án cơ sở hạ tầng giao thông - năng lượng, vốn đầu tư công còn đóng vai trò như một nguồn “vốn mồi” thu hút khu vực tư nhân và dòng vốn nước ngoài cùng tham gia.
Chính phủ dự kiến tổng vốn đầu tư công giai đoạn 2026 - 2030 ở mức 8,5 triệu tỷ đồng, tăng 181% so với kế hoạch 5 năm trước (3,025 triệu tỷ đồng). Trong đó, quy mô vốn đầu tư dự kiến phân bổ trong năm 2026 là 1,08 triệu tỷ đồng (tăng 30,3% so với năm trước). Kế hoạch được xây dựng dựa trên cơ sở dư địa tài khóa dồi dào. Ước tính đến cuối năm 2025, nợ công khoảng 35 - 36% GDP, nợ chính phủ từ 33 - 34% GDP, thấp hơn nhiều so với mức trần do Quốc hội quy định (60% đối với nợ công và 50% đối với nợ chính phủ). Bên cạnh đó, nghĩa vụ trả nợ ở mức 19 - 20% tổng thu ngân sách nhà nước, thấp hơn ngưỡng khuyến cáo của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) là 25%.
Ngoài ra, cơ sở thuận lợi cho chính sách tài khóa là bội thu ngân sách trong giai đoạn gần đây. Lũy kế 11 tháng đầu năm 2025, tổng thu ngân sách nhà nước đạt 2.397.700 tỷ đồng, bằng 121,9% dự toán năm và tăng 30,9% so với cùng kỳ năm trước. Tổng chi ngân sách nhà nước đạt 2.049.700 tỷ đồng, bằng 79,5% dự toán năm và tăng 32,5% so với cùng kỳ năm trước.
Dòng vốn đầu tư sẽ tập trung vào các ngành cơ sở hạ tầng giao thông, cảng biển, sân bay, năng lượng (dầu khí, điện)… Trong đó, giao thông vẫn là “đầu kéo” quan trọng khi các dự án giao thông bước vào giai đoạn tăng tốc, mục tiêu đến năm 2030, cả nước có tối thiểu 5.000 km đường bộ cao tốc, hoàn thành giai đoạn 1 Cảng hàng không quốc tế Long Thành; đầu tư các công trình giao thông trọng yếu theo quy hoạch, nhất là các tuyến vành đai đô thị lớn, các tuyến đường bộ cao tốc, quốc lộ quan trọng, đường ven biển, nâng cấp cảng hàng không, nâng cao năng lực của hệ thống cảng biển; triển khai đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, đường sắt kết nối quốc tế; kết nối đồng bộ hệ thống giao thông với các khu kinh tế, khu công nghiệp, cảng hàng không, cảng biển…
Một điểm đáng chú ý là ngành dầu khí - thượng nguồn. Vốn đầu tư vào thượng nguồn dầu khí tăng mạnh nhờ các dự án thăm dò, khai thác trọng điểm như Kình Ngư Vàng, Lạc Đà Vàng, Đại Hùng, Rạng Đông, Tê Giác Trắng. Các dự án trọng điểm dự kiến cho dòng khí đầu tiên vào năm 2026 - 2027 phải kể tới như Sư Tử Trắng giai đoạn 2B, Lô B Ô Môn, Lạc Đà Vàng giai đoạn 1A…
Ở lĩnh vực điện và dầu khí trung - hạ nguồn, danh mục các dự án trọng điểm của ngành năng lượng Việt Nam (giai đoạn 2025 - 2035) theo Quyết định số 2634/QĐ-TTg ngày 2/12/2025 bao gồm 32 dự án nguồn điện (19 dự án nhà máy nhiệt điện, 2 nhà máy điện hạt nhân, 9 dự án nhà máy thủy điện, 2 dự án điện gió ngoài khơi) và 7 dự án kho LNG, 7 dự án thuộc các chuỗi dự án khí, điện; một số dự án về lưới điện; 3 dự án trung tâm công nghiệp, dịch vụ năng lượng tái tạo liên vùng, 1 dự án lọc hóa dầu (dự án nâng cấp, mở rộng Nhà máy Lọc dầu Dung Quất)…
Khi đầu tư công mở rộng, năng lực triển khai và điều hành là quan trọng. Theo báo cáo của Chính phủ, ước tính đến ngày 27/11/2025, tổng số vốn đầu tư công đã được giải ngân từ đầu năm đạt 529.000 tỷ đồng, đạt 57,9% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Chúng tôi kỳ vọng, năm 2026, khi việc sắp xếp lại địa giới hành chính và tổ chức chính quyền hai cấp đi vào ổn định, tốc độ giải ngân các dự án sẽ được cải thiện.
Đầu tư công đưa lại cơ hội tăng trưởng cho nhiều ngành. Các ngành hưởng lợi trực tiếp nhất là xây lắp, nguyên vật liệu, dầu khí, điện… Hưởng lợi gián tiếp là các ngành bất động sản dân cư, vận tải, kho bãi, bất động sản khu công nghiệp - do hạ tầng giao thông cải thiện giúp thúc đẩy đi lại và lưu thông hàng hóa…
Ngành tài chính cũng hưởng lợi lớn, do giải ngân đầu tư công tạo ra dòng tiền lớn và thúc đẩy tăng trưởng tín dụng.
Cải cách thuế và các chính sách an sinh xã hội cải thiện tiêu dùng
Nhiều chính sách thuế và hỗ trợ trực tiếp đã và đang được ban hành và triển khai, giúp cải thiện thu nhập khả dụng và khả năng chi tiêu của người dân. Trong đó, phải kể đến là chính sách giảm 2% thuế giá trị gia tăng (VAT). Chính phủ ban hành Nghị định số 174/2025/NĐ-CP quy định chính sách giảm thuế VAT theo Nghị quyết số 204/2025/QH15 của Quốc hội. Nghị định có hiệu lực từ ngày 1/7/2025 đến hết ngày 31/12/2026. Nghị định 174 mở rộng đối tượng được giảm 2% thuế VAT so với trước đây, gồm sản phẩm từ phi kim đúc sẵn, than cốc, dầu mỏ tinh chế, sản phẩm hoá chất và hàng hóa, dịch vụ công nghệ thông tin.
Bên cạnh đó, Quốc hội đã thông qua việc tăng mức giảm trừ gia cảnh tính thuế thu nhập cá nhân. Cụ thể, mức giảm trừ gia cảnh tăng 40% so với hiện hành lên 15,5 triệu cho người nộp thuế và 6,2 triệu đồng cho người phụ thuộc, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026. Luật Thuế Thu nhập sửa đổi cũng nâng các ngưỡng tính thuế, giúp giảm số thuế thu nhập cá nhân người lao động phải đóng.
Từ đầu năm 2026, cơ chế thuế khoán với hộ, cá nhân kinh doanh cũng chính thức được bãi bỏ. Theo đó, các hộ kinh doanh có doanh thu dưới hoặc bằng 200 triệu đồng/năm không phải nộp thuế, nhưng vẫn phải kê khai 2 lần/năm (đầu/giữa năm và cuối năm) để xác định nghĩa vụ thuế.
Luật sửa đổi Luật Thuế giá trị gia tăng đã được thông qua, theo đó sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân tự sản xuất, đánh bắt bán ra thuộc diện không chịu thuế VAT. Điều này giúp doanh nghiệp tránh đọng vốn, giảm thủ tục vừa nộp vừa hoàn thuế, tăng tính cạnh tranh cho hàng xuất khẩu. Việc sửa đổi quy định nói trên sẽ giúp giảm chi phí sản xuất, ổn định giá, hỗ trợ người chăn nuôi, bảo đảm cạnh tranh công bằng giữa hàng hóa trong nước và hàng hóa nhập khẩu. Luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026.
Đáng chú ý, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết 216/2025/QH15 về kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp. Theo đó, hộ gia đình, cá nhân và tổ chức trực tiếp sử dụng đất để sản xuất nông nghiệp sẽ được miễn thuế này tới hết năm 2030. Chính sách kéo dài miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp được xem là giải pháp an sinh xã hội thiết thực, tạo động lực cho người dân yên tâm canh tác, đồng thời hỗ trợ các hợp tác xã và doanh nghiệp nông nghiệp mở rộng quy mô sản xuất, ứng dụng công nghệ, nâng cao giá trị nông sản…
Một số ngành hưởng lợi trực tiếp và gián tiếp từ thu nhập khả dụng của người dân được cải thiện bao gồm bán lẻ, hàng tiêu dùng, hàng không…, từ đó lan tỏa sang các ngành nghề khác trong nền kinh tế.
Các ngành xuất khẩu và dịch vụ dự báo tăng trưởng tích cực
Số liệu thống kê cho thấy, ước tính năm 2025, kim ngạch xuất khẩu đạt 470,59 tỷ USD, tăng 15,9% so với năm 2024. Xu hướng tăng trưởng tích cực này dự kiến được duy trì trong năm 2026, nhờ nhu cầu thị trường thế giới ổn định và Việt Nam tiếp tục hưởng lợi từ xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng, khai thác tốt các hiệp định thương mại tự do, thành công thu hút khách du lịch và có các nỗ lực thúc đẩy các ngành khoa học - công nghệ.
Những năm gần đây, xu hướng các doanh nghiệp đa quốc gia định tuyến lại chuỗi cung ứng đến các quốc gia được coi là an toàn về mặt chính trị và kinh tế, hoặc có rủi ro thấp để tránh sự gián đoạn trong hoạt động kinh doanh ngày càng rõ nét. Trong xu hướng này, các doanh nghiệp Mỹ và phương Tây đang chuyển các hoạt động sản xuất ra khỏi Trung Quốc, hoặc giảm sự phụ thuộc vào thị trường này. Dự báo Việt Nam tiếp tục hưởng lợi từ xu hướng này, nhất là khi mức thuế nhập khẩu vào Mỹ áp dụng cho Việt Nam và Trung Quốc có sự chênh lệch lớn.
Việt Nam đã và đang tham gia vào nhiều hiệp định thương mại tự do song phương và đa phương. Giai đoạn 2023 - 2024, Việt Nam đã nâng cấp quan hệ với nhiều nước lên thành quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, quan hệ đối tác chiến lược, hoặc đối tác toàn diện. Năm 2025, các hoạt động tương tự tiếp tục được triển khai, mở thêm nhiều thị trường cho hàng hóa Việt Nam.
Đáng chú ý, năm qua, du lịch Việt Nam lập kỷ lục mới khi đón khoảng 22 triệu lượt khách quốc tế, vượt xa kỷ lục 18 triệu lượt khách quốc tế từng ghi nhận trước đại dịch Covid-19. Kết quả ấn tượng này nhờ vào chính sách visa thuận lợi, các chương trình quảng bá, xúc tiến du lịch được đẩy mạnh cùng với việc tổ chức các sự kiện quy mô lớn ở nhiều địa phương đã thu hút đông đảo khách quốc tế đến Việt Nam.
Việt Nam đã trở thành điểm đến hàng đầu về gia công phần mềm và dịch vụ số Việt Nam. Dự báo giá trị xuất khẩu dịch vụ công nghệ thông tin của Việt Nam năm 2026 tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ nhờ nguồn nhân lực dồi dào, chi phí cạnh tranh, và sự chuyển đổi số toàn cầu.
Ngành công nghệ thông tin và viễn thông còn được thúc đẩy bởi chiến lược số hóa nền kinh tế, thúc đẩy các sản phẩm công nghệ chiến lược, trong đó gồm các nhóm trí tuệ nhân tạo, trung tâm dữ liệu, chip bán dẫn, mạng di động thế hệ sau (5G, 6G), đất hiếm...
Việc thị trường chứng khoán Việt Nam được FTSE nâng hạng lên thị trường mới nổi, bắt đầu vào tháng 9/2026 là một sự kiện mang tính bước ngoặt, đánh dấu bước hội nhập sâu rộng hơn vào hệ thống tài chính toàn cầu. Nhiều giải pháp để hiện đại hóa thị trường trong quá trình Việt Nam nỗ lực được nâng hạng như đưa hệ thống KRX vào vận hành đang tạo nền tảng để triển khai nhiều sản phẩm mới trong tương lai.
Bên cạnh đó, thị trường tiếp tục chịu ảnh hưởng tích cực nhờ làn sóng tăng vốn, IPO và niêm yết. Thị trường IPO Việt Nam đang ở ngưỡng khởi đầu cho một chu kỳ tăng trưởng mới sau nhiều năm trầm lắng kể từ năm 2018. Hàng loạt doanh nghiệp, trong đó có các công ty chứng khoán lớn, đã và đang thực hiện thành công IPO và niêm yết trong nửa cuối 2025 như F88, TCX, VPX, VCK, HPA..., thể hiện khả năng hấp thụ vốn rất khả quan. Nhiều doanh nghiệp lớn khác cũng có kế hoạch IPO trong giai đoạn 2026 - 2027 như Hạ tầng Gelex, Chứng khoán Kafi, Điện Máy Xanh, Chuỗi nhà thuốc Long Châu, CP Việt Nam, Cổng Vàng (Golden Gate), Viettel IDC… Những thương vụ này sẽ góp phần gia tăng chiều sâu và quy mô thị trường.
Ước tính thị trường chứng khoán Việt Nam có thể thu hút ngay thêm được khoảng 1,4 tỷ USD đối với các quỹ đầu tư thụ động như ETF (vốn đang đầu tư vào các thị trường mới nổi) - việc Việt Nam được nâng hạng sẽ tự động phân bổ một phần vốn vào thị trường này. Đối với các quỹ đầu tư chủ động, việc Việt Nam được nâng hạng và có thêm nhiều hàng hóa chất lượng sẽ giúp thị trường chứng khoán Việt Nam trở nên hấp dẫn hơn và có thể thu hút 3 - 8 tỷ USD khi việc nâng hạng chính thức có hiệu lực.
Ngành chứng khoán sẽ hưởng lợi lớn nhất từ quá trình hiện đại hóa và sự kiện nâng hạng của thị trường chứng khoán Việt Nam. Ngoài ra, các doanh nghiệp vốn hóa lớn sẽ trực tiếp có thêm lực cầu từ các quỹ ngoại chuyên đầu tư vào thị trường mới nổi.
