Hệ thống thanh toán sẽ hoạt động gần như suốt tuần
Theo thông tin mới nhất, Ngân hàng Trung ương Anh (Bank of England – BoE) đã đề xuất kéo dài thời gian hoạt động của hai hệ thống thanh toán cốt lõi, hướng tới gần 24 giờ mỗi ngày, 7 ngày mỗi tuần.
Hai hệ thống được nhắc đến là RTGS (Real-Time Gross Settlement — Hệ thống Quyết toán Tổng Thời gian Thực, xử lý từng giao dịch tiền tệ lớn ngay lập tức thay vì gộp theo lô) và CHAPS (Clearing House Automated Payment System - Hệ thống Thanh toán Liên ngân hàng Tự động, chuyên dùng cho các khoản chuyển tiền có giá trị cao trong ngày làm việc). Hiện tại, cả hai đều đang bị giới hạn trong giờ hành chính và không vận hành vào cuối tuần - điều này tạo ra sự không tương thích với mạng blockchain, vốn hoạt động liên tục không có ngày nghỉ.
Đề xuất được công bố qua một thông báo chung chung do BoE và Cơ quan Quản lý Tài chính (FCA) cùng ký, trong đó nêu rõ mục tiêu hỗ trợ thanh toán xuyên biên giới và các mô hình quyết toán mới gắn với sự phát triển của token hóa.
Trong thời gian này, BoE đang lấy ý kiến công chúng đến ngày 3/7 và dự kiến công bố báo cáo phản hồi vào mùa hè.
Bà Katie Harries, Trưởng bộ phận chính sách châu Âu của Coinbase, nhận xét: "Cơ hội cho thị trường này là rất lớn - không chỉ cho các công ty đang tìm kiếm nguồn vốn mới, mà còn cho rất nhiều cá nhân trên toàn cầu hiện chưa thể tiếp cận thị trường vốn."
FCA chính thức cho phép quỹ đầu tư vận hành trên mạng blockchain
Cùng với đó, FCA đã ký duyệt các quy tắc cho phép các quỹ tại Anh lưu giữ sổ đăng ký trên chuỗi (onchain) và bổ sung mô hình giao dịch Trực tiếp với Quỹ (Direct to Fund) mới, nhằm mục đích đơn giản hóa các quỹ token hóa bên trong chế độ hiện hành.
Cơ quan quản lý tài chính của Vương quốc Anh đã ký duyệt các quy tắc và hướng dẫn mới cho các quỹ token hóa, nhằm giúp các nhà quản lý tài sản dễ dàng sử dụng blockchain trong chế độ quỹ hiện tại thay vì phải dùng các cấu trúc thử nghiệm riêng biệt.
FCA cho biết, token hóa và công nghệ sổ cái phân tán (DLT) có thể làm cho việc quản lý quỹ hiệu quả hơn và họ muốn "hỗ trợ sự đổi mới trong lĩnh vực quản lý tài sản của Anh", như một phần của lộ trình tài sản kỹ thuật số được phác thảo lần đầu trong bức thư gửi thủ tướng vào tháng 1 năm 2025.
Trong tuyên bố chính sách PS26/7, FCA đã xác nhận rằng các công ty được phép lưu hồ sơ nhà đầu tư trực tiếp trên mạng DLT (Distributed Ledger Technology - Công nghệ Sổ cái Phân tán, hệ thống dữ liệu được chia sẻ đồng thời bởi nhiều bên mà không có điểm kiểm soát trung tâm; blockchain là dạng phổ biến nhất) mà không bắt buộc phải duy trì thêm bản sao dữ liệu ngoài chuỗi (off-chain), miễn là công ty có kế hoạch dự phòng kỹ thuật thích hợp.
Thay đổi quy tắc nổi bật nhất là mô hình "Trực tiếp với Quỹ" (Direct to Fund - D2F). Theo đó, nhà đầu tư mua hoặc bán chứng chỉ quỹ trực tiếp với quỹ hoặc tổ chức lưu ký, không qua trung gian nhà quản lý như truyền thống. Giao dịch diễn ra trong một bước duy nhất: chứng chỉ quỹ được phát hành hoặc hủy bỏ đồng thời với dòng tiền di chuyển giữa hai bên. FCA cho biết cấu trúc này giúp hoạt động của quỹ gọn hơn và phù hợp hơn với nhịp quyết toán trên blockchain.
FCA cũng xác nhận rằng mô hình Blueprint - khuôn mẫu kỹ thuật tiêu chuẩn được xây dựng theo sự đồng thuận của ngành - đã được dùng để cấp phép cho quỹ UCITS (Undertakings for Collective Investment in Transferable Securities - loại quỹ đầu tư tập thể được quản lý theo tiêu chuẩn chung châu Âu, thường hướng đến nhà đầu tư bán lẻ) được token hóa đầu tiên tại Anh.
Điều này cho thấy các quy tắc mới không chỉ tồn tại trên lý thuyết, mà đã được áp dụng trong thực tiễn. Ông Simon Walls, Giám đốc điều hành thị trường của FCA, cho biết cơ quan này đã cung cấp "một khuôn khổ thực tế để mang lại cho các công ty sự tự tin" trong việc triển khai token hóa theo đúng quy định.
Khuôn khổ pháp lý dài hạn vẫn đang trong quá trình hình thành
Mặc dù vậy, nhiều vấn đề quan trọng của hệ thống pháp lý vẫn chưa được định hình và sẽ cần thêm thời gian để hoàn thiện.
Theo đó, cơ quan Quản lý An toàn Thận trọng (Prudential Regulation Authority - PRA), vừa ban hành bản hướng dẫn cập nhật cho các CEO ngân hàng, thay thế tài liệu từ năm 2022. Theo đó, các công cụ tài chính được token hóa sẽ được xử lý theo cùng tiêu chuẩn thận trọng (prudential standards - các quy định về vốn, thanh khoản và quản lý rủi ro mà ngân hàng phải tuân thủ để duy trì hoạt động ổn định) như các công cụ truyền thống tương đương, khi quyền hạn và rủi ro pháp lý là như nhau. Tuy nhiên, PRA khẳng định đây chỉ là hướng dẫn tạm thời.
Khuôn khổ dài hạn sẽ phụ thuộc vào kết quả đánh giá của Ủy ban Basel về Giám sát Ngân hàng (BCBS - tổ chức quốc tế thiết lập các tiêu chuẩn quản lý rủi ro cho ngân hàng toàn cầu, được biết đến qua các bộ tiêu chuẩn Basel II và Basel III).
BCBS đã khởi động cuộc đánh giá chuyên sâu vào tháng 11 năm 2025 để xem xét cách xử lý rủi ro liên quan đến token hóa, stablecoin và blockchain không cần cấp phép (permissionless blockchain - mạng blockchain mở, bất kỳ ai cũng có thể tham gia mà không cần được chấp thuận trước, như Bitcoin hay Ethereum). Kết quả được dự kiến ra mắt vào cuối năm 2026. PRA cho biết sớm nhất là năm 2028 mới tham vấn về khuôn khổ pháp lý dài hạn.
Song song đó, FCA đã mở thêm một cuộc tham vấn riêng vào ngày 30/4/2026 về chế độ quản lý tài sản crypto, bao gồm việc phát hành stablecoin, giao dịch, lưu ký tài sản số và staking (staking - hành động khóa tài sản crypto vào mạng blockchain để hỗ trợ vận hành hệ thống, đổi lấy phần thưởng). Khuôn khổ đầy đủ của FCA dự kiến có hiệu lực vào tháng 10 năm 2027.
