Bước chuyển mới trong pháp lý
Chia sẻ thông tin tại buổi báo cáo Tổng quan Thị trường Bất động sản vừa diễn ra tại TP.HCM, bà Cao Thị Thanh Hương - Phó giám đốc Bộ phận Nghiên cứu và Tư vấn của Savills cho biết, vấn đề niên hạn sử dụng căn hộ chung cư đang thu hút được sự quan tâm của nhiều nhà đầu tư. Tuy nhiên, cần phải nhìn nhận rằng đây không phải là câu chuyện mới trên thị trường.
Theo bà Hương, bất kỳ công trình xây dựng nào cũng có tuổi thọ nhất định và cần được đánh giá về chất lượng, mức độ an toàn trong quá trình sử dụng. Việc quy định niên hạn công trình cần được nhìn nhận tách biệt với quyền sở hữu đối với đất ở đô thị. Bởi bản chất của chung cư vẫn gắn với đất ở đô thị và pháp luật hiện hành không phủ nhận quyền sở hữu quyền sử dụng lâu dài đối với loại đất này.
 |
Niên hạn chung cư được kỳ vọng góp phần nâng chuẩn chất lượng công trình và bảo đảm an toàn cho cư dân. |
Đại diện Savills cho biết thêm, niên hạn của công trình không phải vấn đề riêng của chung cư. Với nhà phố, công trình cũng không thể tồn tại vĩnh viễn mà cần được đánh giá, sửa chữa, cải tạo hoặc xử lý khi xuống cấp.
Do đó, việc làm rõ niên hạn sử dụng công trình, nếu được quy định, có thể được xem là bước hoàn thiện khung pháp lý nhằm xác định rõ hơn chất lượng và vòng đời của sản phẩm nhà ở, thay vì được hiểu là sự hạn chế quyền sở hữu của người dân.
“Đây là một bước tiến của luật để làm rõ hơn các khái niệm và chất lượng sản phẩm, tránh những tranh chấp về sau khi chung cư đã quá cũ kỹ, có chất lượng kém hoặc có thể có nguy cơ gây mất an toàn trong việc sinh sống. Từ đó sẽ có bước xử lý rõ ràng hơn, tốt hơn trong tương lai”, bà Hương nhận định.
Với những chung cư có niên hạn, khi công trình hết thời hạn sử dụng, người dân vẫn có thể được bố trí phương án tái định cư theo quy định. Vì vậy, theo chuyên gia Savills, điều quan trọng là người mua cần được cung cấp đầy đủ thông tin về thời hạn, chất lượng công trình cũng như phương án xử lý khi công trình hết thời hạn sử dụng.
Mở đường nâng chuẩn chất lượng công trình
Liên quan khả năng niên hạn chung cư có tác động đến giá bán hoặc khả năng tiếp cận tín dụng, bà Hương cho rằng cần nhìn vào bản chất tài sản và cách thức pháp luật quy định quyền sở hữu, thay vì chỉ dựa vào khái niệm “có thời hạn”.
Việc xác định rõ vòng đời công trình cũng có thể tạo động lực để các chủ đầu tư chú trọng hơn đến chất lượng xây dựng, tiêu chuẩn bàn giao và trách nhiệm đối với cư dân trong suốt quá trình vận hành dự án.
“Các chủ đầu tư sẽ có bước tuyên truyền hoặc phổ biến pháp lý mạnh mẽ hơn để có thể ổn định tâm lý người mua, và cũng là một bước để các chủ đầu tư cân nhắc hơn về chất lượng xây dựng của mình trong cam kết bàn giao đối với cư dân”, bà Hương nói.
Từ góc nhìn này, niên hạn chung cư không đơn thuần là câu chuyện về thời gian sở hữu căn hộ, mà còn liên quan đến chất lượng công trình, an toàn của cư dân và cơ chế xử lý khi công trình xuống cấp. Đây có thể trở thành một bước tiến của thị trường nếu đi cùng với quy định rõ ràng và thông tin minh bạch cho người mua.
