Mở rộng kho lưu ký phục vụ dòng vàng vật chất
Singapore đang tăng đầu tư vào hạ tầng lưu ký vàng, một điều kiện quan trọng để phát triển thị trường giao dịch và thanh toán vàng vật chất. DBS Group, ngân hàng lớn nhất Đông Nam Á, cho biết đã mở rộng không gian lưu trữ vàng trong năm nay nhằm đáp ứng nhu cầu từ khách hàng cá nhân có tài sản lớn và khách hàng tổ chức.
Một số ngân hàng khác cũng đang xem xét tăng năng lực lưu ký. Oversea-Chinese Banking Corp., hay OCBC, được cho là đã làm việc với các đơn vị lưu ký kim loại quý để tìm thêm không gian chứa vàng. Deutsche Bank cũng đang cân nhắc kế hoạch mở rộng, dù quy mô và thời điểm triển khai chưa được công bố. Các quyết định này phản ánh nhu cầu chuẩn bị hạ tầng cho khối lượng vàng vật chất lớn hơn trong thời gian tới.
Năng lực lưu ký là mắt xích quan trọng trong kế hoạch phát triển trung tâm vàng của Singapore. Một hệ thống thanh toán bù trừ chỉ có thể vận hành hiệu quả khi các ngân hàng, tổ chức lưu ký và đơn vị vận chuyển có đủ khả năng bảo quản, xác nhận quyền sở hữu và giao nhận vàng với quy mô lớn.
Thanh toán bù trừ là quá trình các bên xác nhận nghĩa vụ trong giao dịch, đối chiếu dữ liệu và hoàn tất việc chuyển giao tiền hoặc tài sản. Trong giao dịch vàng vật chất, hạ tầng này cần bảo đảm vàng có thể được lưu ký, chuyển giao và quyết toán theo tiêu chuẩn thống nhất.
Các ngân hàng thường thuê doanh nghiệp logistics và lưu ký chuyên nghiệp để bảo quản, vận chuyển vàng. Tuy nhiên, một số ngân hàng, trong đó có United Overseas Bank, hay UOB, vận hành kho lưu ký riêng. Tại Singapore, các đơn vị cung cấp dịch vụ cũng có thể sử dụng cơ sở tư nhân như Le Freeport, trung tâm lưu ký an ninh cao thường được gọi là “Fort Knox của châu Á”.
Theo thông tin từ các đơn vị vận hành, Singapore hiện có khả năng lưu trữ tối thiểu khoảng 2.200 tấn vàng tại các cơ sở tư nhân. Trong đó, Le Freeport có sức chứa khoảng 1.700 tấn, còn The Reserve có khả năng lưu ký khoảng 500 tấn. Tuy nhiên, không gian kho tại tầng hầm của Le Freeport, khu vực được ưu tiên do có tiêu chuẩn an ninh và khả năng chịu tải cao, đang gần đạt công suất tối đa.
SGX xây hệ thống thanh toán bù trừ vàng OTC
Sở Giao dịch Chứng khoán Singapore (SGX) dự kiến thiết lập hệ thống thanh toán bù trừ vàng phi tập trung, còn gọi là OTC, cho vàng Loco Singapore vào cuối năm 2026. Loco Singapore là vàng vật chất được lưu ký và thanh toán tại Singapore, còn giao dịch OTC là hình thức các bên mua - bán trực tiếp thỏa thuận với nhau thay vì khớp lệnh tập trung như trên sàn chứng khoán.
Theo Phó Thủ tướng Singapore Gan Kim Yong, hoạt động giao dịch vàng liên ngân hàng dự kiến sẽ tăng dần từ năm 2027. Singapore không đặt mục tiêu thay thế các trung tâm vàng lâu đời như London, New York hay Thượng Hải. Thay vào đó, quốc đảo này muốn đóng vai trò là một điểm kết nối tin cậy, hỗ trợ thanh khoản và quyết toán vàng trong giờ giao dịch châu Á, đồng thời liên thông với các thị trường châu Âu và châu Mỹ.
Sáu ngân hàng gồm DBS, Deutsche Bank, ICBC Standard Bank, JPMorgan, OCBC và UOB đã ký biên bản ghi nhớ với SGX để tham gia hệ thống với vai trò thành viên thanh toán bù trừ. Đây là nhóm ngân hàng có trách nhiệm hỗ trợ đối chiếu, xác nhận và hoàn tất nghĩa vụ giao dịch giữa các bên trên thị trường.
Ông Loh Boon Chye, Tổng giám đốc SGX Group, cho biết cơ chế mới sẽ đóng vai trò như lớp hạ tầng nền tảng cho thanh toán bù trừ và quyết toán dòng vàng trong khung giờ giao dịch châu Á. SGX cũng đang nghiên cứu phát triển hợp đồng tương lai vàng có giao nhận vật chất. Đây là loại hợp đồng cho phép các bên thực hiện giao vàng thật khi đến hạn, thay vì chỉ thanh toán phần chênh lệch giá bằng tiền.
Hệ thống thanh toán bù trừ của Singapore dự kiến tuân theo tiêu chuẩn London Good Delivery đối với vàng miếng lớn. Đây là bộ tiêu chuẩn quốc tế về độ tinh khiết, trọng lượng, hình dạng và khả năng được chấp nhận của vàng trong giao dịch giữa ngân hàng và tổ chức lớn. Với vàng miếng kilobar, hệ thống dự kiến áp dụng tiêu chuẩn giao nhận và quyết toán phù hợp thông lệ tại Chicago và Thượng Hải.
Cạnh tranh với Hong Kong bằng hạ tầng toàn diện
Kế hoạch của Singapore diễn ra trong bối cảnh Hong Kong (Trung Quốc) cũng tăng tốc trở thành trung tâm vàng khu vực. Hong Kong đã bắt đầu thử nghiệm cơ chế thanh toán bù trừ vàng từ tháng 7 và công bố mục tiêu nâng tổng năng lực lưu trữ vàng lên khoảng 2.000 tấn trong vòng ba năm.
Singapore hiện có lợi thế nhất định về kho lưu ký tư nhân, với công suất tối thiểu khoảng 2.200 tấn. Tuy nhiên, quy mô kho không phải yếu tố duy nhất quyết định vị thế của một trung tâm vàng. Một thị trường vàng phát triển cần đồng thời có thanh khoản giao dịch, hệ thống quyết toán đáng tin cậy, tiêu chuẩn vàng được quốc tế công nhận, dịch vụ vận chuyển - bảo hiểm chuyên nghiệp và sự tham gia của ngân hàng, quỹ đầu tư, doanh nghiệp kinh doanh vàng cũng như cơ quan tiền tệ.
Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS), dự kiến đưa dịch vụ lưu ký vàng cho ngân hàng trung ương và tổ chức có chủ quyền vào hoạt động từ tháng 10/2026. Dịch vụ này hướng đến việc cung cấp lựa chọn bảo quản vàng cho các cơ quan tiền tệ nước ngoài, đồng thời cho phép một số ngân hàng tại Singapore hỗ trợ quản lý chủ động lượng vàng được lưu ký.
Nếu thu hút được vàng dự trữ của ngân hàng trung ương và tổ chức có chủ quyền, Singapore có thể tăng lượng vàng vật chất hiện diện tại thị trường trong nước, qua đó cải thiện năng lực giao nhận và hỗ trợ thanh khoản. Tuy nhiên, quy mô vàng dự trữ mà các tổ chức quốc tế lựa chọn chuyển tới Singapore chỉ có thể được xác định sau khi dịch vụ chính thức vận hành.
Song song với việc đầu tư hạ tầng, Singapore dự kiến mở rộng ưu đãi thuế cho các quỹ đầu tư đủ điều kiện và văn phòng quản lý tài sản gia đình đầu tư vào kim loại quý vật chất đạt tiêu chuẩn. Các ngân hàng trong nước cũng bắt đầu tung ra sản phẩm mới. DBS dự kiến cung cấp dịch vụ vàng mã hóa trong nửa cuối năm, trong khi OCBC đã cho phép khách hàng tổ chức và khách hàng có tài sản lớn giao dịch, lưu ký vàng thông qua ngân hàng.
Vàng mã hóa là hình thức thể hiện quyền sở hữu vàng vật chất bằng token kỹ thuật số. Mức độ an toàn của sản phẩm phụ thuộc vào việc vàng có được bảo chứng đầy đủ hay không, ai là đơn vị lưu ký, nhà đầu tư có quyền quy đổi vàng vật chất hay không và điều khoản pháp lý của sản phẩm.
Có thể thấy, Singapore đang triển khai chiến lược theo hướng xây dựng một chuỗi hạ tầng vàng tương đối hoàn chỉnh, từ lưu ký, thanh toán bù trừ, tiêu chuẩn giao nhận, ưu đãi thuế đến sản phẩm dành cho nhà đầu tư và ngân hàng trung ương. Tuy nhiên, tham vọng trở thành trung tâm vàng chỉ có thể được đánh giá rõ sau khi hệ thống thanh toán bù trừ hoạt động, giao dịch liên ngân hàng tăng lên và Singapore chứng minh được khả năng thu hút thanh khoản trong cạnh tranh với Hong Kong (Trung Quốc) cùng các trung tâm vàng lâu đời.
