RWA có thể trở thành cấu phần mới của hệ thống tài chính
Tại Hội nghị Mã hóa tài sản thực Việt Nam 2026 (Vietnam RWA Summit 2026), nhiều chuyên gia cho rằng, sự phát triển của tài sản mã hóa không đơn thuần là một xu hướng công nghệ, mà có thể tạo thêm một kênh dẫn vốn mới cho nền kinh tế.
PGS.TS. Đặng Văn Thanh, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội khóa XI nhận định, tài sản mã hóa mở ra cơ hội huy động nguồn lực tài chính quy mô lớn cho phát triển kinh tế. Theo ông, việc mã hóa tài sản thực không chỉ là câu chuyện của blockchain, mà còn có thể hình thành một cấu phần quan trọng trong hệ thống tài chính Việt Nam.
Các tài sản như bất động sản, trái phiếu hay hóa đơn thương mại khi được mã hóa và quản lý hiệu quả có thể trở thành kênh huy động vốn song hành với tín dụng ngân hàng và thị trường chứng khoán.
Tuy nhiên, để cơ hội này trở thành hiện thực, nền tảng pháp lý phải đi trước một bước. Ông Thanh cho rằng, cần rà soát đồng bộ hệ thống pháp luật, từ luật dân sự đến các quy định về tín dụng, chứng khoán, đồng thời nâng cao năng lực quản trị đối với dòng tiền và các rủi ro phát sinh.
Ở góc độ lập pháp, GS.TS. Phan Trung Lý, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội khóa XIII nhấn mạnh nguyên tắc “kiến tạo phát triển đi đôi với quản trị rủi ro”. Theo đó, khung pháp lý cho tài sản mã hóa không chỉ tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo mà còn phải bảo đảm tính minh bạch, khả năng truy xuất nguồn gốc tài sản và bảo vệ nhà đầu tư.
Bên cạnh đó, một thách thức khác là cơ chế giải quyết tranh chấp trong môi trường số. Theo ông Phùng Anh Tuấn, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Các nhà đầu tư tài chính Việt Nam (VAFI), giao dịch blockchain diễn ra với tốc độ rất cao, khiến việc xác minh, xử lý và thực thi phán quyết trở nên phức tạp hơn nhiều so với tài sản truyền thống.
Để chuẩn bị cho giai đoạn phát triển của thị trường, Hiệp hội Blockchain Việt Nam và Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam đang phối hợp xây dựng khung quy định trọng tài, hệ thống hợp đồng mẫu và đội ngũ chuyên gia nhằm bảo đảm khả năng giải quyết tranh chấp trong môi trường số.
 |
Toàn cảnh hội nghị |
Giá trị của token nằm ở tài sản được mã hóa
Nếu khung pháp lý là điều kiện cần thì chất lượng tài sản cơ sở mới là yếu tố quyết định sự thành công của thị trường RWA.
Bà Nguyễn Thanh Tuyền, Tổng giám đốc Silver Lion Enterprise Impact cho rằng, Việt Nam có lợi thế về công nghệ và nguồn nhân lực để phát triển hạ tầng blockchain cũng như các hợp đồng thông minh. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn là lựa chọn đúng loại tài sản để mã hóa và bảo đảm tính minh bạch của tài sản đó.
Theo bà Tuyền, thị trường cần hướng tới giá trị thực thay vì chạy theo các xu hướng ngắn hạn. “Nếu tài sản không tốt thì token cũng không giải quyết được vấn đề”, bà nói và dẫn ví dụ về việc mã hóa các hóa đơn xuất khẩu cà phê nhằm cải thiện thanh khoản cho doanh nghiệp. Đây là những ứng dụng có khả năng tạo giá trị trực tiếp cho nền kinh tế thay vì chỉ phục vụ hoạt động đầu cơ.
Để thu hút dòng vốn quốc tế, bà Tuyền cho rằng mức độ minh bạch của tài sản và thông tin phải được nâng lên ở mức rất cao, giúp nhà đầu tư có thể kiểm chứng đầy đủ chất lượng tài sản cơ sở.
Từ góc độ phát triển thị trường, ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP đã đặt nền móng cho việc thí điểm thị trường tài sản mã hóa theo hướng “vừa chặt, vừa mở”, vừa bảo đảm an toàn hệ thống, vừa tạo dư địa cho đổi mới sáng tạo.
Trong khi đó, Trung tâm Tài chính Quốc tế Đà Nẵng (VIFC Đà Nẵng) đang được định hướng trở thành một điểm thử nghiệm cho các mô hình tài chính số và token hóa tài sản. Theo ông Kevin Iwanaga, Giám đốc Chiến lược và Kết nối của trung tâm, mục tiêu không phải tạo ra một sân chơi đầu cơ tài sản số, mà là xây dựng hệ sinh thái token hóa có quản lý, kết nối tài sản thực của Việt Nam với nguồn vốn trong nước và quốc tế.
Theo đó, các dự án tham gia thử nghiệm phải có tài sản bảo chứng rõ ràng, cơ chế công bố thông tin minh bạch và khả năng chứng minh mối liên hệ giữa token với tài sản cơ sở. Hiệu quả của mô hình không được đo bằng khối lượng giao dịch, mà bằng lượng vốn huy động được cho doanh nghiệp, giá trị tài sản được mã hóa, khả năng giảm chi phí phát hành và mức độ chuyển đổi từ giai đoạn thử nghiệm sang thị trường chính thức.
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, blockchain chỉ là công cụ hỗ trợ. Thành công của thị trường RWA phụ thuộc vào chất lượng tài sản được mã hóa, mức độ minh bạch của thông tin và khả năng bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư. Khi những điều kiện đó được đáp ứng, RWA mới có thể trở thành một kênh dẫn vốn hiệu quả cho nền kinh tế thay vì chỉ dừng lại ở một xu hướng công nghệ mới.
